DEEL II-B
II-B 2.
De Bilt, Hervormde kerk
(De Bilt, Protestantse Dorpskerk, Dorpsstraat 70)
De dispositie is die over de periode 1920-1964.
Verdere lotgevallen:
1964, De Koff, restauratie en dispositiewijziging.
1980, Flentrop, restauratie. Herstel van de situatie als bij Broekhuyzen, maar
met toevoeging
van een vrij pedaal.
Bronvermelding:
drs. Willem de Ruiter, Geschiedenis van
het Lohman-orgel in de N.H. Dorpskerk te De Bilt (Elburg 1980?).
II-B 2.
De Bilt, Gereformeerde kerk
(De Bilt, voormalige Protestantse Immanuëlkerk, Soestdijkseweg Zuid 49a)
De dispositie is vermoedelijk die tot de wijziging in 1936.
Verdere lotgevallen:
1936, N.A. van Dam, wijziging.
1973, Het orgel wordt gesloopt. Pijpen aan gemeenteleden verkocht ter
financiering van een
nieuw instrument.
Bronvermelding:
Het Orgel,
33/6 (1936), 43; Peter van Dijk & Jaap Jan Steensma,
Eindverslag orgelherstel Dorpskerk te
Bunnik (Utrecht 2013), 3-6.
II-B 3.
De Bilt, Rooms-Katholieke kerk
(De Bilt, Rooms-Katholieke St.-Michaëlskerk, Kerklaan 31)
Het instrument werd in 1908 gemaakt. De dispositie is die over de periode
1908-1971.
Verdere lotgevallen:
1955, Elbertse, nieuw orgel. Het Maarschalkerweerd-orgel werd verplaatst naar de
H. Mauritius te Rheden.
1971, Dispositie enigszins gewijzigd.
2014, De kerk in Rheden wordt buiten gebruik gesteld. Het orgel werd aangekocht
door de fa.
Elbertse te Soest.
2020, Elbertse, plaatsing als 2e instrument in de St.-Martinuskerk te
Arnhem.
Bronvermelding:
https://maarschalkerweerd.wordpress.com
(21-08-2015);
www.orgelmakers.nl
(27-11-2021).
II-B 3.
Groenekan, huisorgel P. Kluyver
(Groenekan, voormalige huisorgel P. Kluyver)
Ir. Pieter Kluyver (Rotterdam 1 februari 1909
- De Bildt 12 februari 1992) was directeur
van de planologische dienst van de provincie Utrecht. Daarnaast was hij
voorzitter van de gemeentelijke Utrechtse schoonheidscommissie, van de Bond
Nederlandse Stedebouwkundigen en lid van de Rijksmonumentencommissie. Orgelspel
en orgelbouw was zijn liefhebberij.
Als orgeladviseur was hij betrokken bij projecten in Apeldoorn, Utrecht en
Zaandam, In 1946 verhuisde hij van Rotterdam naar Groenekan.
Het instrument, +1805, werd toegeschreven aan Lohman. De dispositie is
die tot de wijziging van 1938.
Verdere lotgevallen:
1938, Viola di Gamba 8' disc. vervangen door een Quintadeen 8' disc.
1940, Het orgel is op 14 mei bij het bombardement op Rotterdam verloren gegaan.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(19-05-2020); P. Kluyver, Huisorgels in
Nederland, Mens en Melodie,
1/12 (1946).
II-B 3.
De Bilt, Gereformeerde kerk
(De Bilt, voormalige Protestantse Immanuëlkerk, Soestdijkseweg Zuid 49a)
Zie de annotatie onder II-B 2.
II-B 3.
De Bilt, Rooms-Katholieke kerk
(De Bilt, Rooms-Katholieke St.-Michaëlskerk, Kerklaan 31)
Zie de annotatie onder II-B 3.
II-B 4.
Zeist, Hervormde Nieuwe kerk
(Zeist, Protestantse Nieuwe kerk, Boulevard 2a)
De dispositie is die als bij oplevering in 1930, met dien verstande dat fa
Standaart in een reclamefolder aangeeft dat de Cornet 5 sterk is in plaats van
3-4-5 sterk. Volgens dezelfde folder heeft prof. dr. Albert Schweitzer zich
positief over dit orgel uitgelaten.
Verdere lotgevallen:
1953, Dispositiewijziging.
1980, Fama & Raadgever, nieuw orgel. Het Sanders-orgel werd gesloopt.
Bronvermelding:
Het Orgel,
27/9 (1930), 68; Reclamefolder Sanders (z.j.); SION:
www.orgbase.nl
(11-05-2021).
II-B 4.
Zeist, Hervormde Oude kerk
(Zeist, Protestantse Oude kerk, Eerste Dorpsstraat 1)
De door Bouman vermelde datum van restauratie door De Koff is niet 1904 maar
1903. De door hem opgegeven dispositie is die over de periode 1903-1938.
Verdere lotgevallen:
1938, De Koff, wijziging dispositie Bovenwerk.
1957, De Koff, wijziging dispositie Bovenwerk.
1977, Verschueren, restauratie
2018. Elbertse, groot onderhoud.
Bronvermelding:
Peter van Dijk & Gerco Schaap, Het
Bätz-orgel in de Oude Kerk te Zeist.
De Orgelvriend, 61/7 (2019), 27-32, alsmede een correctie hier op in
De Orgelvriend, 61/9 (2019), 11.
II-B 5.
Zeist, Gereformeerde Oosterkerk
(Zeist, voormalige Gereformeerde Oude Oosterkerk, Slotlaan)
Mogelijk is de dispositie bij de verplaatsing naar Oosterbeek aangepast want de
gegevens op de site van Flentrop wijken af van Boumans opgave.
Verdere lotgevallen:
1935, Flentrop, overplaatsing naar de Geref. Vredebergkerk in Oosterbeek.
1944, Het orgel is in september verwoest tijdens de slag om Arnhem.
Bronvermelding:
www.flentrop.nl
(08-04-2003);
www.reliwiki.nl
(11-05-2021).
II-B 5.
Zeist, Gereformeerde Oosterkerk
(Zeist, Protestantse Oosterkerk, Woudenbergseweg 44)
Het is onduidelijk op welke periode de door Bouman vermelde dispositie
betrekking heeft. Het orgel is op diverse momenten aangepast.
Verdere lotgevallen:
1958, De Koff, dispositiewijziging.
1966, Renovatie.
1981, Flentrop, herstel pneumatiek.
1997, Flentrop, klavieren vernieuwd.
1999, Flentrop, dispositiewijziging.
Bronvermelding:
De Harp,
26/9 (1931), 70;
De Harp,
31/4 (1936), 30;
www.flentrop.nl
(11-05-2021); Carel van Gestel, Willem
Harold Boog en zijn orgel in de Oosterkerk te Zeist,
De Orgelvriend, 43/4 (2001), 8-11;
www.orgbase.nl
(11-05-2021).
II-B 6.
Zeist, Gebouw Woudschoten
(Zeist, Hotel Woudschoten, Woudenbergseweg 54)
De dispositie is gelijk aan die bij oplevering in 1924.
Het instrument is volgens de werklijst van Rohlfing vervaardigd voor een
particulier in Amersfoort, vermoedelijk was dat echter Rohlfings tussenpersoon
voor Nederland, de fa. Van den Burg.
Verdere lotgevallen:
Onbekend.
Bronvermelding:
Winfried Topp, Werkverzeignis der
Orgelbaufirma Rohlfing, Acta
Organologica, Band 19 (1987), 157-178.
II-B 6.
Zeist, Gereformeerde Noorderkerk, hulpkerk
(Zeist, voormalige Gereformeerde Noorderkerk, Bergweg 92)
De dispositie is gelijk aan die bij aflevering.
Verdere lotgevallen:
1948, Flentrop, verplaatsing naar de Geref. Zuiderkerk (dit gebouw is nu
Nederlandse
Gereformeerde kerk De Ark) in Zeist.
1965, Het orgel wordt bij een kerkverbouwing verwijderd.
Bronvermelding:
www.flentrop.nl
(23-12-2003).
II-B 6.
Zeist, Gereformeerde Noorderkerk
(Zeist, Protestantse Noorderlichtkerk, Bergweg 92a)
Het orgel is in 1931 door Flentrop gebouwd. De dispositie is vermoedelijk die
over de periode 1931-1944. Boumans dispositie wijkt op details af van de
dispositie gepubliceerd in Het Orgel.
Verdere lotgevallen:
1944, Flentrop, uitbreiding.
1958, De Koff, restauratie.
1982, Flentrop, wijziging en herstel.
1995, Flentrop herstel membranen.
Bronvermelding:
Het Orgel,
28/7 (1931), 53; SION,
www.flentrop.nl
(08-04-2003).
II-B 7.
Zeist, Rooms-Katholieke St. Jozefkerk
(Zeist, Rooms-Katholieke St.-Jozefkerk, Rozenstraat 20)
De dispositie is die over de periode 1924-1998.
Verdere lotgevallen:
1924, Stinkens, het orgel wordt overgeplaatst naar het nieuwe kerkgebouw en
gewijzigd.
1941, Elbertse, het orgel wordt overgeplaatst naar de rk St.-Petrus- &
Pauluskerk in Utrecht-
Tuindorp. Het instrument wordt gepneumatiseerd en voorzien van een nieuwe
kast.
19xx, De lege Maarschalkerweerd-kast wordt geplaatst in de Protestantse kerk van
Wadenoijen.
1996, Elbertse, plaatsing van het orgel in de H. Gerardus Majella-kerk in
Utrecht. Restauratie,
wijziging, nieuwe kast.
Bronvermelding:
Het Orgel,
22/2 (1924), 10; Gerco Schaap, Een
'nieuw' orgel in de Gerardus Majellakerk te Utrecht,
De Orgelvriend, 41/2 (1999),
14-18.
II-B 7.
Zeist, Rooms-Katholieke St. Jozefkerk
(Zeist, Rooms-Katholieke St.-Jozefkerk, Rozenstraat 20)
De dispositie is die over de periode 1941-1973.
Verdere lotgevallen:
1973, Jos. Vermeulen, restauratie en wijziging.
+1985,
Kleine dispositiewijziging.
Bronvermelding:
Het Orgelblad,
mrt. 1973;
www.utrechtorgelland.nl
(11-05-2021).
II-B 8.
Zeist, Chr. Sanatorium voor Zenuwzieken
(Zeist, Altrecht, Oude Arnhemseweg 260)
De dispositie is die als bij aflevering in 1938. Het opusnummer van Dekker is
293 (feitelijk 305).
Verdere lotgevallen:
Het is onbekend of dit orgel nog bestaat.
Bronvermelding:
Opdrachtencahier fa. A.S.J. Dekker.
II-B 8.
Zeist, Broedergemeente
(Zeist, Evangelische Broedergemeente [grote kerkzaal], Zinzendorflaan 1)
De dispositie is die over de periode 1917-1964.
Verdere lotgevallen:
1937, Sanders, schoonmaak en herstelling.
1964, Blank, restauratie en ombuiging in neo-barokke zin.
2005, Van Vulpen, restauratie. Oorspronkelijke dispositie grotendeels hersteld.
Bronvermelding:
Rogér van Dijk & Cees van der Poel, Drie
restauraties door Gebr. Van Vulpen,
Het Orgel, 102/6 (2006), 4-20.
M.b.t. de voorganger van het hier beschreven orgel:
Dit orgel (Friederici, 1768) werd verkocht naar de Klarendalse Kapel te Arnhem
en is rond 1900 vervangen.
II-B 8.
Zeist, Broedergemeente
(Zeist, Evangelische Broedergemeente [kleine kerkzaal], Zinzendorflaan 1)
De dispositie is die als bij de oplevering in 1877.
Verdere lotgevallen:
1947, Sanders, schoonmaak en herstelling.
1949, Sanders, het orgel wordt elders in het gebouw geplaatst. Het bestaande
front is
vervangen door een open opstelling, dispositiewijziging.
1991, Blank, restauratie, reconstructie van kast en dispositie.
Bronvermelding:
Den Toom, II 1277-1279.
II-B 9.
Zeist, Chr. Geref. kerk
(Zeist, Christelijke Gereformeerde Kerk, Bergweg 32)
De dispositie is die als bij oplevering in 1914.
Verdere lotgevallen:
193x, N.A. van Dam, uitbreiding met 2 pneumatische registers.
1964, Verschueren, restauratie en uitbreiding.
1984, Van den Heuvel, verbouwing en aanbrengen nieuwe orgelkast.
Bronvermelding:
Chr. Haalboom, Orgelbouwnieuws,
De Orgelvriend, 13/3 (1971), 18;
Kroniek,
De Mixtuur, nr. 51 (1985), 40-41.
II-B 9.
Zeist, Gereformeerde Gemeente
(Zeist, voormalig gebouw der Gereformeerde Gemeente, Torenlaan 78)
Van Ingen bouwde dit orgel in 1903. Voor wat betreft de dispositie heb ik geen
relevante informatie gevonden. Het door Bouman genoemde artikel in De Standaard
van 8 maart 1929 moet zijn 18 maart
1929.
Verdere lotgevallen:
1972, De kerk wordt buiten gebruik gesteld. Het orgel is vermoedelijk gesloopt
want in het
noodgebouw stond een harmonium. In de nieuwe Rehobothkerk is een nieuw
orgel
van Pels & Van Leeuwen geplaatst.
Bronvermelding:
De Standaard,
05-08-1903; E-mails plaatselijke organist, mei 2021;
www.pelsenvanleeuwen.nl
(12-05-2021).
II-B 9.
Zeist, Protestantenbond
(Zeist, Nederlandse Protestantenbond Walkartkerk, Kerkweg 23)
De dispositie is die als bij plaatsing in 1914.
Verdere lotgevallen:
1960,Blank, restauratie.
1991, Binnenwerk verkocht aan de Oud-Katholieke H.H. Jacobus en Augustinus te
's-Gravenhage teneinde het Garrels-orgel aldaar te kunnen reconstrueren. In
Zeist een
nieuw binnenwerk van Blank.
Bronvermelding:
Bart van Buitenen, Het Garrels-orgel
(1726) van de Oud-Katholieke Kerk te 's-Gravenhage gerestaureerd en herplaatst,
De Orgelvriend, 37/7-8 (1997),
22-25.
II-B 9.
Zeist, Lyceum
(Zeist, Christelijk Lyceum Zeist, Lindenlaan 23)
De dispositie is gelijk aan die in de publicatie van Kluyver.
Verdere lotgevallen:
Het orgel is niet meer aanwezig. Over een mogelijke latere bestemming is niets
bekend.
Bronvermelding:
P. Kluyver, Huisorgels in Nederland,
Mens en Melodie, 1/12 (1946);
Rubriek Huisorgel, De Mixtuur, nr.
72 (1992), 657-663.
II-B 10.
Zeist, Gebouw Irene
(Zeist, voormalige Gebouw Irene, Slotlaan)
[Eerste dispositie]
Voor wat betreft de dispositie heb ik geen vergelijkingsmateriaal gevonden.
Verdere lotgevallen:
1958, De Koff demonteert het orgel voorafgaand aan de sloop van het gehele
complex. Het is
onbekend of dit orgel elders een plek heeft gevonden.
Bronvermelding:
De Standaard,
30-10-1917; dr. J. Meerdink, De kerkzaal
en het broederhuis der Evangelische Broedergemeente te Zeist (Zeist 1968);
Onbekende krant dd 22-09-1958, hierin wordt overigens gesproken over een
Silbermann-orgel uit 1712. (Mogelijk haalt de scribent twee instrumenten door
elkaar. In een andere kerkzaal van de Broedergemeente stond een orgel van C.E.
Friederici uit 1768. Friederici was een leerling van Silbermann.)
De tweede en derde dispositie op deze pagina zijn voormalige orgels van de
Evangelische Broedergemeente te Zeist. In tegenstelling tot Bouman ben ik van
mening dat het om verschillende instrumenten gaat.
[Tweede dispositie]
Dit moet het orgel zijn dat al in de 18e eeuw al in de Evangelische
Broedergemeente aanwezig was en dat door Hernhutter broeder Christian Nagel (†1748)
met een vrij Pedaal was vergroot.
De dispositie is identiek aan een opgave uit 1850.
Verdere lotgevallen:
Dit orgel is niet meer aanwezig.
Bronvermelding:
Kurzer Abriss des Geschichte des Chorhauses der ledigen Brüder zu Zeist
(Klein Welke 1850), 8.
[Derde dispositie]
Over dit instrument is mij geen verdere informatie bekend. De dispositie is
identiek aan een opgave van De Waal uit 1857.
Verdere lotgevallen:
Mogelijk is dit het orgel dat in 1878 door Hardorff & Kruse werd verplaatst naar
de Evangelische Broedergemeente te Haarlem. In 1922 verving Van Ingen dit orgel
door een nieuw instrument. Het lot van het Zeister orgel is onbekend.
Bronvermelding:
Dispositieverzamelingen van De Waal en Brom jr.;
http://orgelsnoordholland.50webs.com
(05-03-2012)
II-B 10.
Blauwkapel, Hervormde kerk
(Utrecht-Blauwkapel, Protestantse Onderwegkerk, Kapeldwarsweg 21)
Dit instrument werd in 1711 door Van Eynde gebouwd voor de St.-Trudo-Abdij te
Male. In 1796 werd het verplaatst naar de parochiekerk van Beernem en in 1852
naar de parochiekerk van Sint-Maria-Aalter. In 1955 werd het door de orgelmaker
Anneessens ingenomen.
Verdere lotgevallen:
1961, De Koff, restauratie en plaatsing in Blauwkapel.
2008, Elbertse, herstelling, wijziging.
Bronvermelding:
De Orgelkrant,
1/1 (2008), 14-15.
II-B 10.
Blauwkapel, Hervormde kerk
(Utrecht-Blauwkapel, Protestantse Onderwegkerk, Kapeldwarsweg 21)
De dispositie is die van na de wijziging van 1932. Het orgel stond in Blauwkapel
met kas en al opgesteld achter een neogotisch front.
Verdere lotgevallen:
1943, Het orgel in verband met de oorlogstoestand opgeslagen.
1945, Kerkgebouw en orgelfront als gevolg van oorlogsgeweld zwaar beschadigd.
19xx, Het orgel is overgegaan in particuliere handen.
19xx, Het instrument wordt geplaatst in de Jeruzalemkerk te Utrecht en wordt
daarna
gewijzigd.
1976, Het orgel wordt opgeknapt door Venema & Brink en geplaatst in De Hoeksteen
te
Vianen.
1985, Brink, gedeeltelijke reconstructie.
2007, Van Eeken, restauratie.
Het orgel staat momenteel te koop op de site van Van Eeken.
Bronvermelding:
Rubriek Huisorgel, De Mixtuur, nr.
72 (1992), 657-663; Orgelbouwnieuws,
De Orgelkrant, 13/5 (2008), 12-13;
https://www.henkvaneeken.com/
(12-05-2021).
II-B 11.
Rijsenburg, Rooms-Katholieke kerk
(Driebergen-Rijssenburg, Rooms-Katholieke St.-Petrus' Banden, Kerkplein 5)
Voor wat betreft de dispositie heb ik geen vergelijkingsmateriaal gevonden.
In tegenstelling tot wat Bouman stelt, zou Maarschalkerweerd een nieuwe kast
hebben geleverd.
Verdere lotgevallen:
1953, Jos. Vermeulen, nieuw orgel. Vermeulen plaatste het
Maarschalkerweerd-orgel
voorzien van een nieuwe kast in de rk St.-Pancratiuskerk te Langeveen.
Ten opzichte
van de opgave van Bouman moet een kleine dispositiewijziging plaatsgevonden
hebben.
Bronvermelding:
Broekhuyzen-commentaar, D 40;
www.orgbase.nl
(12-05-2021).
II-B 11.
Rijsenburg, Rooms-Katholiek Seminarium
(Driebergen-Rijsenburg, voormalige Groot-Seminarie, Hoofstraat 85)
Voor wat betreft de dispositie heb ik geen vergelijkingsmateriaal gevonden.
Verdere lotgevallen:
Dit orgel is na omzwervingen terech gekomen in de rk St.-Pacratiuskerk te
Langeveen en is niet meer aanwezig.
Bronvermelding:
Laus, 505.
II-B 11.
Driebergen, Hervormde kerk
(Driebergen-Rijsenburg, Protestantse Grote kerk, Hoofdstraat 115)
De dispositie zal die zijn over de periode 1943-1968.
Verdere lotgevallen:
1968, De Koff, pneumatiek vernieuwd, uitbreiding met 2 registers.
2008, Slooff, restauratie, dispositiewijziging.
Bronvermelding:
Wisgerhof, 65;
www.sloofforgelbouw.nl
(24-10-2008)
II-B 11.
Driebergen, huisorgel dhr. Doesburgh
(Driebergen, huisorgel dhr. Doesburgh, Boschlaan)
Over dit orgel heb ik geen informatie gevonden.
II-B 12.
Driebergen, Gereformeerde kerk
(Driebergen-Rijsenburg, Christelijke Gereformeerde Immanuëlkerk, Engweg 30)
De dispositie is die over de periode 1918-1949, met dien verstande dat Jongepier
meldt dat het instrument in die periode ook een Subbas 16' op het Pedaal had.
Verdere lotgevallen te Sleen:
1965, Hoogeboezem, restauratie.
1968, Eppinga, herstel en dispositiewijziging.
1981, Mense Ruiter, deelrestauratie
1992, Mense Ruiter, deelrestauratie, hersteld van de oorspronkelijke staat met
handhaving van
de uitbreiding van 1871.
Bronvermelding:
Jan Jongepier, Het orgel in de Hervormde
kerk te Sleen, Het Orgel,
88/11 (1992), 406-412.
II-B 12.
Driebergen, Christelijke Gereformeerde kerk
(Driebergen-Rijsenburg, Christelijke Gereformeerde kerk, Oranjelaan 73)
Voor wat betreft de dispositie heb ik geen vergelijkingsmateriaal gevonden.
Verdere lotgevallen:
1965, Orgel overgeplaatst naar het nieuwe kerkgebouw.
1992, Pels & van Leeuwen, nieuw orgel waarin enig pijpwerk uit het instrument
van Van
Dam is verwerkt.
Bronvermelding:
www.reliwiki.nl
(13-05-2021).
II-B 12.
Driebergen, Gereformeerde kerk
Driebergen-Rijsenburg, Christelijke Gereformeerde Immanuëlkerk, Engweg 30)
De dispositie is die als bij oplevering in 1948.
Verdere lotgevallen:
198x, Flentrop, herstel registermechaniek.
1997, Klop, restauratie klaviatuur.
2003-2005, Booij, in fases uitgevoerd groot onderhoud.
2020, Boogaard, restauratie en dispositiewijziging.
Bronvermelding:
mr. A. Bouman, Bij drie sleepladen-orgels
in Geref. kerken: Wassenaar - Driebergen - Oostburg,
Organist & Eredienst, 16/170
(1950), 694-696; Encyclopdie, Supplement 274-276;
www.sanderbooij.com
(13-05-2021);
www.orgelmakerijboogaard.nl
(16-06-2020).
II-B 13.
Doorn, Hervormde kerk
(Doorn, Protestantse Maartenskerk, kerkplein 2)
De dispositie is die over der periode 1906-19xx.
Verdere lotgevallen:
1921, W. v. Dijk, herstelling.
19xx, Dispositiewijziging.
1976, Blank, restauratie en dispositiewijziging.
1984, Fama & Raadgever, onderhoudswerkzaamheden.
2011, Elbertse, restauratie, herplaatsing aan de westzijde, dispositiewijziging.
Bronvermelding:
Encyclopedie
X, 85-87; Raadgever;
www.orgelnieuws.nl
(19-01-2012).
II-B 13.
Doorn, Gereformeerde kerk
(Doorn, voormalige Protestantse Kampwegkerk, Kampweg 22)
De dispositie is die over de
periode 1929-1964.
Verdere lotgevallen:
1964, Van der Linden, wijziging, nieuwe kast en herplaatsing op een andere plek.
1996, Renovatie.
2009, De laatste kerkdienst is op 31 mei gehouden. De kerk is buiten gebruik
gesteld. Het
orgel is verkocht aan een particulier te Uddel, die materiaal hieruit wil
gebruiken ten
behoeve van een huisorgel.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(13-05-2021).
II-B 14.
Nederlangbroek, Hervormde kerk
(Nederlangbroek, Protestantse kerk, Brink 8)
Het orgel is op een onbekend moment gewijzigd. De door Bouman genoteerde
dispositie is over de periode tussen die wijziging en 1963.
Verdere lotgevallen;
1963, Van Vulpen, restauratie, herstel van de situatie 1809.
Bronvermelding:
Encyclopedie
IV, 247-248.
II-B 14.
Cothen, Rooms-Katholieke kerk
(Cothen, Rooms-Katholieke St.-Petrus- & Pauluskerk, Kerkweg 7)
Voor wat betreft de dispositie heb ik geen vergelijkingsmateriaal gevonden.
Verdere lotgevallen:
1965, Gebr. Vermeulen, nieuw orgel. Het lot van het Maarschalkerweerd-orgel is
onbekend.
Bronvermelding:
www.reliwiki.nl
(13-04-2023).
II-B 14.
Cothen, Hervormde kerk
(Cothen, Protestantse Agneskerk, De Brink 9)
De kern van dit instrument is een orgel dat werd gebouwd t.b.v. het
Conservatorium te Utrecht. Bij de oplevering werd het echter afgekeurd, waarna
er twee andere orgels uit werden samengesteld, die geplaatst werden in de
Hervormde kerken van resp. Cothen en Odijk.
Verdere lotgevallen:
1986, Blank, nieuw orgel. Het lot van het hier beschreven orgel is onbekend.
Bronvermelding:
www.pknodijk.nl
(02-11-2011).
II-B 15.
Wijk bij Duurstede, Hervormde kerk
(Wijk bij Duurstede, Protestantse Grote kerk, Markt 22)
De dispositie is die over de periode 1819-1970.
Verdere lotgevallen:
1970, Van Vulpen, demontage. Het niet meer gebruikte rugwerk werd verbouwd tot
zelfstandig positief.
1980, Van Vulpen, restauratie. Herstel van de situatie 1819, echter met nieuw
vrij pedaal.
2018, Van Vulpen, middentoonstemming aangebracht. Het pijpwerk en de intonatie
zijn daar
waar nodig aangepast.
Bronvermelding:
Cees Hoogendoorn, Historie van de orgels
in de Grote Kerk te Wijk bij Duurstede (z.d.);
Reformatorisch Dagblad, 22-0-2018.
II-B 15.
Wijk bij Duurstede, Rooms-Katholieke kerk
(Wijk bij Duurstede, Rooms-Katholieke Johannes de Doperkerk, Klooster
Leuterstraat 35)
De dispositie is vermoedelijk die over de periode 1938-1963.
Verdere lotgevallen:
1963, Het Maarschalkerweerd-orgel wordt verkocht aan Strubbe. Deze gebruikte
materiaal
hieruit ten behoeve van twee
instrumenten: Drachten, (voormalige) Geref. kerk De
Opdracht (nu in Noordbergum, Immanuëlkerk) en Tholen, Rehobothkerk (nu in
Krimpen aan den IJssel, Rehobothkerk).
Bronvermelding:
Laus, 47;
www.orgelmakerijsteendam.nl
(13-05-2021).
II-B 16
Leersum, Hervormde kerk
Leersum, Protestantse Michaelkerk, Rijksstraatweg 78)
Bouman vermeldt met betrekking tot deze kerk twee orgels, 1e een
kabinetorgel tot 1947 en 2e een in 1947 geplaatst instrument.
1.
Voor wat betreft de dispositie heb ik geen vergelijkingsmateriaal gevonden.
Het instrument is inderdaad in 1888 geplaatst.
Verdere lotgevallen:
1895, In verband met kerkvergroting wordt het orgel verplaatst.
xxxx, Het orgel wordt gepneumatiseerd.
1947, Spiering, nieuw orgel.
Bronvermelding:
UTRECHTSCH PROVINCIAAL EN STEDELIJK DAGBLAD, 30-03-1895, 2;
Algemeen Handelsblad,
21-06-1888; De Nederlander,
24-09-1941.
2.
Voor wat betreft de dispositie heb ik geen vergelijkingsmateriaal gevonden.
Verdere lotgevallen:
1971, Reil, nieuw orgel.
Bronvermelding:
Orgelbouwnieuws,
Het Orgel, 68/1 (1972), 19.
II-B 16.
Leersum, huisorgel W. Lagemaat
De dispositie is die van na de werkzaamheden van 1939. De onderste drie regels
op de volgende pagina hebben eveneens betrekking op het huisorgel van dhr.
Lagemaat
Verdere lotgevallen:
19xx, Aangekocht door een huisorgelrestaurateur in Ten Boer.
19xx, Aangekocht door de predikant dr. P.G. Kunst (1907-1981) laatstelijk
wonende te
Amsterdam.
Dit orgel staat op dit moment (2024) te koop bij Orgelmakerij gebr. Reil.
Bronvermelding:
Trouw,
30-03-1972, 9;
https://reil.nl
(13-05-2021).
II-B 16.
Amerongen, Hervormde kerk
(Amerongen, Protestantse Andrieskerk, Hof 16)
De dispositie is die over de periode 1925-1962.
Lotgevallen:
1889, Het orgel raakt beschadigd als gevolg van blikseminslag.
1910, W. v. Dijk, Bovenwerk in zwelkast geplaatst.
1921, W. v. Dijk, Gemshoorn 2' Bovenwerk vervangen door een Voix Celeste 8'.
1925, W. v. Dijk, uitbreiding met een Tremulant.
1962, De Koff, restauratie.
1998, Flentrop, restauratie.
Bronvermelding:
Leeuwarder Courant,
28-08-1889; Rogér van Dijk,
Orgelbouwnieuws,
De Orgelkrant, 3/12 (1998), 6.
II-B 17.
Soest, Rooms-Katholieke kerk
(Soest, Rooms-Katholieke H.H. Petrus- & Pauluskerk, Kerkplein 2)
De dispositie is vermoedelijk die over de periode 1933-1970.
Verdere lotgevallen:
1944, Elbertse, herstelling.
1970, Elbertse, nieuw orgel met gebruikmaking van materiaal uit het oude.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(13-05-2021).
II-B 17.
Soest, huisorgel J.J. Elbertse
Johannes Josephus Elberse (Utrecht 5 februari 1883 - 1974), oud-werknemer van
Maarschalkerweerd stichtte in 1917 een eigen orgelmakerij.
Over dit orgel is tot dusver niets achterhaald. Het opdrachtenboek van Elbertse
over het jaar 1934 is vermist, waardoor gericht onderzoek niet mogelijk is.
Verdere lotgevallen:
Onbekend.
Bronvermelding:
Informatie Hans Elbertse.
II-B 17.
Veenendaal, Gereformeerde kerk
(Veenendaal, Hersteld Hervormde Brugkerk, Kerkewijk 18)
De dispositie is vermoedelijk die over de periode 1941-1971.
Het orgel is niet afkomstig uit Hazerswoude, maar uit de St.-Dominicuskerk te
Leiden.
Verdere lotgevallen:
1968, A.H. de Graaf, restauratie windladen.
1971, De Koff, restauratie en wijziging. Nieuw modern front in plaats van het
oorspronkelijke
neogotische.
2007, Nijsse, uitbreiding, verplaatsing en wederom een nieuw (historiserend)
front.
Bronvermelding:
www.orgelnieuws.nl
(17-12-2008).
II-B 17.
Veenendaal, huisorgel C.P. Engel
(Veenendaal, huisorgel C.P. Engel, J.G. Sandbrinkstraat 2)
De toenmalige eigenaar, Cornelis Paulus Engel (Woerden 31 maart 1899 - Amerongen
30 november 1975), was van 1929 tot 1963 huisarts in Veenendaal, één van de
oprichters van het toenmalige Julianaziekenhuis en verdienstelijk
amateurorganist.
Verdere lotgevallen:
Nauwelijks iets over bekend. Vermoedelijk is het orgel al verkocht in de tijd
dat de heer Engel in Veenendaal woonde. In 1963 verhuisde hij naar Amerongen,
daar heeft dit orgel nooit gestaan.
Bronvermelding:
Mondelinge informatie Jaap Huibers, 5 juli 2021;
Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde,
119/52 (1975), 2112.
II-B 18.
Baarn, Hervormde kerk
(Baarn, Protestantse Pauluskerk, Brink 2)
De dispositie is vermoedelijk die over de periode 1936-1960.
Verdere lotgevallen:
1960, De Koff, orgel overgeplaatst naar de Marcuskerk te Utrecht, wijziging en
nieuw front.
1984, Flentrop, orgel overgeplaatst naar de St.-Antoniuskerk te Waalwijk, windladenrestauratie.
Bronvermelding:
Kroniek,
De Mixtuur,
nr. 49 (1985), 772-774.
II-B 18.
Baarn, Rooms-Katholieke kerk
(Baarn, Rooms-Katholieke Nicolaaskerk, Kerkstraat 19)
De door Bouman vastgelegde dispositie wijkt fors af van die in Laus. Mogelijk
noteerde hij de situatie 1929, terwijl de correcties betrekking hebben op de in
1944 uitgevoerde werkzaamheden.
Lotgevallen:
1904, Orgel gedemonteerd in verband met de bouw van een nieuwe kerk. Bij de
demontage
viel een dode te betreuren.
1906, Orgel herplaatst in het huidige kerkgebouw.
1929, Van Brussel, wijziging.
1944, Adema/Schreurs, wijziging.
1967, Verschueren, nieuw orgel, het oude is gedemonteerd. Enig
Maarschalkerweerd-pijpwerk hieruit is hergebruikt ten behoeve van het orgel van de O.L.V.
ten Hemelopneming in Houten.
Bronvermelding:
Rotterdamsch Nieuwsblad,
19-01-1904; Laus, 54 en 508;
www.reliwiki.nl
(15-05-2021).
II-B 19.
Rhenen, Grote Kerk
(Rhenen, Protestantse Cunerakerk, Kerkplein 1)
De dispositie is die over de periode 1940-1945.
Het orgel raakte zowel in 1934 als in 1940 door brand beschadigd.
Verdere lotgevallen:
1945, Orgel op 24 april door oorlogsgeweld beschadigd en later gesloopt.
Pijpwerk uit het
Leichel-orgel werd hergebruikt in onder meer de orgels van de Petrakerk
te Hendrik
Ido Ambacht en de Koepelkerk te Arnhem.
Bronvermelding:
Diederick Meinen, De orgelgeschiedenis
van de Cunerakerk te Rhenen, deel 2,
Het Orgel, 88/7-8 (1992), 270-275.
II-B 19.
Baarn, Gebouw Christelijke belangen
(Baarn, voormalig gebouw voor Christelijke Belangen, Leestraat/Parkstraat)
De dispositie is zoals die in 1968 is aangetroffen. Het orgel is rond 1740
vervaardigd, mogelijk door Wiegleb.
Verdere lotgevallen:
1968, De Koff, geplaatst als koororgel in de Barbarakerk te Culemborg,
restauratie.
2012, Van Rossum, restauratie.
Bronvermelding:
Peter van Dijk, Het koororgel in de Grote
of Barbarakerk te Culemborg. Toch een werk van Vitus Wiegleb bewaard (?),
Het Orgel, 112/3 (2016), 3-15.
II-B 19.
Spakenburg, Gereformeerde kerk vrijgemaakt
(Bunschoten-Spakenburg, Nederlandse Gereformeerde Noorderkerk, Kerkstraat 20)
De door Bouman genoteerde dispositie wijkt op details af van de opgave van
Hopman.
Verdere lotgevallen:
1951, Leeflang, wijziging.
1971, A.H. de Graaf, herstelling.
1984, A.H. de Graaf, herstelling.
1997, Mense Ruiter, nieuw orgel. Het Dekker-orgel werd maart 1996 gesloopt.
Bronvermelding:
J.E. Hopman, Het oude orkest ligt achter
de kerk (Bunschoten 1997).
II-B 19.
Veenendaal, Oude Kerk
(Veenendaal, Protestantse Oude Kerk, Markt 9b)
De dispositie is die als bij oplevering in 1922.
Verdere lotgevallen:
1962, Vierdag, dispositie gewijzigd.
1973, Vierdag, nieuw orgel. Het Dekker-orgel is gesloopt.
Bronvermelding:
Bouman 1964, 127; Het Orgelblad,
jan 1963, 14.
II-B 20.
Veenendaal, Julianakerk
(Veenendaal, Protestantse Julianakerk, Prins Bernhardlaan 26)
De dispositie is die als bij oplevering in 1928.
Verdere lotgevallen:
194x, Het orgel loopt schade op als gevolg van oorlogsgeweld
1952, N.A. van Dam, herstelling en uitbreiding.
1982, Door de plaatselijke organist Gert van de Hoef (1944-2019) in fases
uitgebreid tot
50 stemmen over 3 klavieren en vrij pedaal.
In de jaren daarna vrijwel jaarlijkse uitbreidingen.
1992, Gert van der Hoef, uitbreiding tot 60 stemmen.
In de jaren tot 2009 herstellingen en uitbreidingen.
2009, Gert van der Hoef, tractuurrevisie. Aantal stemmen teruggebracht tot 55 in
verband met
de bereikbaarheid voor stemmen en onderhoud.
2023, De Wit (in samenwerking met vrijwilligers), restauratie,
dispositiewijziging.
Bronvermelding:
www.hervormd-veenendaal.nl
(30-01-2004);
https://sdewit.nl
(12-11-2021);
www.orgelnieuws.nl
(07-02-2023).
II-B 20.
Renswoude, Hervormde kerk
(Renswoude, Protestantse Koepelkerk, Kerkstraat 3)
Bouman geeft hier de dispositie van het in 1937 door De Koff geplaatste orgel
(nieuw front in open opstelling, met daarachter een gedeeltelijk oud
binnenwerk).
Verdere lotgevallen:
1969, Koppejan, dispositiewijziging.
1977, Koppejan, Het orgel wordt voorzien van een
'catalogus'-front (voorheen Oud-
Loosdrecht, Herv. kerk, Spiering 1920).
1983, Van Vulpen, restauratie pijpwerk.
1994, Van Vulpen, wijziging.
1998, Van Vulpen, wijziging.
2006, Van Vulpen, wijziging.
2023, Het in 1977 geplaatste front wordt verkocht ten
behoeve van het orgel (2024) van de
Saint-Pierre & Saint-Paul te Bouillé-Loretz [F].
2025, Ruiter & van Rossum, nieuw orgel waarin pijpwerk
en de windlade uit het hier
beschreven en aan Vollebregt toegeschreven orgel worden verwerkt.
Bronvermelding:
www.hervormdrenswoude.nl
(08-11-2021); S. Laansma, Geschiedenis van
de Nederlands Hervormde Kerk van Renswoude (Zutphen 1980), 18;
Encyclopedie Supplement, 170-171;
www.orgelnieuws.nl
(09-04-2025).
M.b.t. de voorganger van het hier beschreven orgel:
In 1866 werd een gebruikt
instrument van Zuidelijke herkomst (Vollebregt?) geplaatst.
In 1936 is pijpwerk hieruit
gebruikt voor het nieuwe orgel.
II-B 20.
Veenendaal, Rooms-Katholieke kerk
(Veenendaal, voormalige Rooms-Katholieke St.-Willibrorduskerk, Nieuweweg 255)
De dispositie is die over de periode 1881-1962.
Het orgel is in 1872 door de gebr. Gradussen gemaakt voor de R.K.-kerk van
Renswoude. 1934 is het overgeplaatst naar de St.-Willibrorduskerk in Veenendaal.
Verdere lotgevallen:
1962, Koppejan, herstelling en dispositiewijziging.
1971, Orgel overgeplaatst naar de St.-Salvatorkerk in Veenendaal.
1980, Kaat & Tijhuis, restauratie.
2012, Witteveen, restauratie.
Bronvermelding:
Wisgerhof, 223;
www.orgbase.nl
(15-05-2021).
II-B 21.
Rhenen, Grote kerk
(Rhenen, Protestantse Cunerakerk, Kerkplein 1)
De dispositie is die tot 1935. De correcties hebben betrekking op de wijzigingen
dat jaar.
Zie verder de annotatie onder II-B z.p. (tussen blz. 18 en 19)
II-B 22.
Scherpenzeel, Hervormde kerk
(Scherpenzeel, Protestantse Grote kerk, Kerkplein 189)
Bouman situeert Scherpenzeel onder de provincie Utrecht, dat moet zijn
Gelderland.
De dispositie is die over de periode 1931-1945.
Verdere lotgevallen:
1945, Op 22 april blies de bezetter de toren op en ging het orgel verloren.
1948, De Koff, nieuw orgel.
Bronvermelding:
Cees van der Poel, Orgelbouwnieuws,
De Orgelkrant, 13/8 (2008), 11-14.
II-B 22.
Scherpenzeel, Christelijk Gereformeerde kerk
(Scherpenzeel, Geref. Gemeente, Prinsenlaan 1)
Bouman situeert Scherpenzeel onder de provincie Utrecht, dat moet zijn
Gelderland. Het hier beschreven orgel stond niet in de Chr. Geref. kerk,
maar in het gebouw van de Geref. Gemeente.
Verdere lotgevallen:
1948, Nieuw orgel.
1xxx, Het huisorgel komt in bezit van Arie Engels, destijds organist van de
Nieuwe Kerk in
Haarlem.
1xxx, Ditt orgel wordt verkocht aan een handelaar in Haarlem. Hierna loopt het
spoor dood.
Bronvermelding:
http://boogaardorgelscherpenzeel.webs/com
(29-10-2013); G.A.C. de Graaf, Poging tot
inventarisatie van Nederlandse huisorgels (typoscript +1960).
II-B 23.
Maarsbergen, Hervormde kerk
(Maarsbergen, Protestantse Dorpskerk, Woudenbergseweg 52)
De dispositie is die over de periode 1886-1977.
Het orgel werd geleverd door de fa. Goldschmeding. Deze fungeerde mogelijk als
tussenpersoon, want het instrument komt ook voor op een werkoverzicht van Van
Dam uit Leeuwarden.
Verdere lotgevallen:
1948, De Koff, herstelling oorlogsschade.
1977, Flentrop, restauratie en kleine dispositiewijziging.
2001, Flentrop, herstelling.
2021, Booij, Butter & Mense Ruiter, restauratie.
Bronvermelding:
Wisgerhof, 99; Jan Jongepier, Monument
van de maand. Van Dam orgelmakers in Friesland (Bergum 1992), 41;
www.orgelnieuws.nl
(24-11-2021).
II-B 23.
Maarsbergen, Stichting Valkenheide
(Maarsbergen, Stichting Museum Valkenheide, Valkenheide 26)
Dit orgel is afkomstig uit de r.k. St.-Jan's Onthoofding te Zoeterwoude. Bouman
lijkt hiervoor de enige bron. Het werd in 1933 in Maarsbergen geplaatst. Voor
wat betreft de dispositie heb ik geen vergelijkingsmateriaal gevonden.
Verdere lotgevallen:
1963, Bouw van een nieuwe kerkzaal elders op het terrein. Het
Ypma-Standaart-orgel is niet
meeverhuisd.
1975, Het voormalige hoofdgebouw (met daarin de vroegere kerkzaal) is op 12
januari
grotendeels door brand verwoest. Het is aannemelijk dat het
Ypma-Standaart-orgel
daarbij verloren is gegaan.
Bronvermelding:
De Harp,
28/2 (1933), 14; e-mail museum Valkenheide dd 02-06-2021.
II-B 23.
Woudenberg, Hervormde kerk
(Woudenberg, Protestantse Dorpskerk, Middenstraat 20)
De dispositie is die over de periode 1905-1935.
Verdere lotgevallen:
1935, De Koff, schoonmaak en dispositiewijziging.
1938, De Koff, uitbreiding met een Tremulant.
1945, De Koff, herstelling en wijziging Mixtuursamenstelling.
1967, Koppejan, restauratie en wijziging.
1977, Van den Heuvel, wijziging.
1996, Hendriksen & Reitsma, herstelling.
2009, Van Vulpen, restauratie.
Bronvermelding:
Gerard Leegwater, De orgelmakers
Knipscheer (typoscript Utrecht 1993), 158-159;
www.orgelnieuws.nl
(05-11-2009); Peter van Dijk, Eindverslag
Restauratie Knipscheer-orgel Hervormde Kerk Woudenberg (typoscript Utrecht
2009).
II-B 23.
Maarn, huisorgel Jhr. W.H. de Beaufort
(Maarm, huisorgel Jhr. W.H. de Beaufort, 't Stort)
De dispositie is die als bij oplevering in 1798.
De toenmalige eigenaar, jonkheer Willem Hendrik de Beaufort (Woudenberg 18 mei
1881 - Bennekom 20 september 1976), was lid van de provinciale staten van
Utrecht en jagermeester in buitengewone dienst van koningin Juliana.
Verdere lotgevallen:
Onbekend waar dit orgel zich nu bevindt.
Bronvermelding:
dr. Arend Jan Gierveld, Het Nederlandse
huisorgel in de 17de en 18de eeuw (Utrecht 1977),
127-128.
II-B 24.
Bilthoven, Woudkapel vrijz. hervormden
(Bilthoven, Nederlandse Protestantenbond Woudkapel, Beethovenlaan 21)
Voor wat betreft de dispositie heb ik geen vergelijkingsmateriaal gevonden.
Verdere lotgevallen:
1986, Blank, nieuw orgel. Het lot van het De Koff-orgel is onbekend.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(16-05-2021).
II-B 24.
Bilthoven, Biltsche kapel
(Bilthoven, Protestantse Zuiderkapel, Boslaan 3)
De dispositie is die als bij oplevering in 1927.
Verdere lotgevallen:
+1960,
Dispositiewijziging.
1993, Het instrument wordt door vrijwilligers overgeplaatst naar de Oud
Gereformeerde
Gemeente in Nederland te Wekerom.
2015, Het orgel vervangen door een gebruikt instrument van elders. De verdere
lotgevallen
van het hier beschreven orgel zijn onbekend.
Bronvermelding:
Van de Heijden, 35-36; Contactbrief voor
kerkkaartenverzamelaars, mei 2015.
II-B 24.
Huis ter Heide, Hervormde kerk
(Huis ter Heide, Protestantse Witte Kerkje, Amersfoortseweg 47)
Het orgel is in 1904 gebouwd. De dispositie is als bij oplevering.
Verdere lotgevallen:
1944, Van Leeuwen, demontage na schade aan het kerkgebouw door oorlogsgeweld.
19xx, Het orgel wordt teruggeplaatst.
1958, Van Leeuwen, restauratie windlade.
1973, Pels & Van Leeuwen, restauratie windlade.
1985, Pels & Van Leeuwen, herstelling.
1986, Pels & Van Leeuwen, herstelling.
1989, Pels & Van Leeuwen, herstelling.
1994, A.H. de Graaf, schoonmaak en herstel.
2021, Elbertse, restauratie.
Bronvermelding:
Encyclopedie
XIV, 124-125;
www.elbertse.com
(28-05-2022).
II-B 25.
Soesterberg, Rooms-Katholieke kerk
(Soesterberg, Rooms-Katholieke St.-Carolus Borromeus, Rademakerstraat 75)
De dispositie is die over de periode 1879-1964.
Verdere lotgevallen:
1953, Elbertse, verplaatst naar het nieuwe kerkgebouw.
1964, Jos. Vermeulen, overgeplaatst naar de St.-Ludgeruskerk te Dronten,
dispositiewijziging
en nieuwe kast.
1993, Steendam, schoonmaak en intonatiecorrecties.
1999, Elbertse, verplaatst naar het nieuwe kerkgebouw, wederom een nieuwe kast,
herstel van
de oorspronkelijke dispositie.
Bronvermelding:
Rogér van Dijk, Orgelbouwnieuws,
De Orgelkrant, 4/5 (1999), 5.
M.b.t. de voorganger van het hier beschreven orgel:
Het lot van dit orgel na 1878 is onbekend.
II-B 25.
Lage Vuursche, Hervormde kerk
(Lage Vuursche, Protestantse kerk De Stulp, Hoge Vuurseweg 4)
De dispositie is die over de periode 1881-1938.
Verdere lotgevallen:
1975, Fama & Raadgever, onderhoudswerkzaamheden.
1989, Fama & Raadgever, herstelling, de Voix Celeste omgestemd tot Salicionaal.
2004, Elbertse, restauratie, kast in oude staat hersteld, nieuwe Trompet.
Bronvermelding:
Raadgever; Rogér van Dijk,
Orgelbouwnieuws, De Orgelkrant,
4/9 (2004), 9-10.
II-B 25.
Lage Vuursche, Ernst Sillemhoeve
(Lage Vuursche, Conferentiehotel Ernst Sillemhoeve, Soestdijkerweg 10b)
De dispositie is op enig moment gewijzigd. Boumans opgave dateert uit de periode
erna. Het instrument moet rond 1792 gebouwd zijn door H.H. Hess. Bouman is de
enige bron voor wat betreft de geschiedenis van dit orgel voor plaatsing in Lage
Vuursche.
Verdere lotgevallen:
1983, Gebr. Van der Dries, orgel provisorisch bespeelbaar gemaakt.
2012, Mense Ruiter, orgel provisorisch opgesteld in de voormalige Hervormde kerk
van
Tolbert.
2016, Van der Putten, restauratie, herstel oorspronkelijke dispositie.
Bronvermelding:
Victor Timmer, 'Over een Hessorgel dat naar Tolbert kwam', bijdrage in: diverse
schrijvers, Nieuw leven voor een oud
orgel (Tolbert 2016).
II-B 26.
Amersfoort, Grote of St.-Joriskerk
(Amersfoort, Protestantse Joriskerk, Hof 1)
De dispositie is die over de periode 1935-1972.
Verdere lotgevallen:
1962, Blank, herstelling.
1972, Flentrop, restauratie. Hoofdwerklade hoger geplaatst, kleine
dispositiewijziging. Orgel
verplaatst van het oksaal naar de westwand.
1995, Flentrop, restauratie.
Bronvermelding:
Bert Wisgerhof, De orgels van de
St-Joriskerk in Amersfoort, Organist
& Eredienst, mrt. 1996, 60-63; brochure
De orgels in de Grote of Sint-Joriskerk
te Amersfoort (Amersfoort 1995), 7, 9, 14-22.
M.b.t. de voorganger van het hier beschreven orgel:
Dit instrument heeft tot 1840 gefunctioneerd en is korte tijd later vermoedelijk
gesloopt. Enig materiaal is in het nieuwe orgel verwerkt.
II-B 27.
Amersfoort, Nieuwe Kerk
(Amersfoort, Protestantse Nieuwe Kerk, Leusderweg 110)
Dit orgel is in 1925 door Valkx & van Kouteren gemaakt.
Lotgevallen:
1977, Orgel afgebroken en vervangen door een nieuw Flentrop-orgel.
Bronvermelding:
Het Orgel,
22/7 (1925), 51;
www.flentrop.nl
(06-08-2024).
II-B 27.
Amersfoort, Emmakerk
(Amersfoort, Protestantse Emmaüskerk, Noordewierweg 131)
De dispositie is die als bij oplevering in 1929.
Verdere lotgevallen:
1972, Het orgel is buiten gebruik gesteld en vervangen door een elektronisch
orgel.
1973, Het De Koff-orgel is gesloopt.
1985, Er wordt een uit Engeland afkomstig gebruikt instrument geplaatst.
Bronvermelding:
Rien Buijk, Ook naar Amersfoort komt een
Engels orgel, De Orgelvriend,
23/7 (1981), 11;
Kroniek,
De Mixtuur, nr. 51 (1985), 42-44.
II-B 28.
Amersfoort, Geref. kerk aan de Langegracht
(Amersfoort, voormalige Gereformeerde Grachtkerk, Lieve Vrouwestraat 15)
De dispositie is die als bij oplevering in 1930.
Verdere lotgevallen:
1976, Fama & Raadgever, nieuw orgel. Het lot van het Sauer-orgel is onbekend.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(15-05-2021).
II-B 28.
Amersfoort, Geref. kerk aan de Zuidsingel
(Amersfoort, voormalig gebouw der Gereformeerde Gemeente, Zuidsingel 27)
De dispositie is vermoedelijk die over de periode 1902-1963.
Verdere lotgevallen
1963, Koppejan, restauratie en dispositiewijziging.
1993, De kerk wordt buiten gebruik gesteld. Het orgel is niet meeverhuisd naar
het nieuwe
kerkgebouw (de Elimkerk) en is vermoedelijk gesloopt.
Bronvermelding:
Publicaties VOGG van dec. 1981 en
juni 1985.
II-B 29.
Amersfoort, Rooms-Katholieke O.L.Vrouwekerk
(Amersfoort, voormalige Rooms-Katholieke O.L.V. Tenhemelopneming, Langegracht
36)
De dispositie is die over de periode 1923-1969.
Verdere lotgevallen:
1963, De kerk wordt buiten gebruik gesteld. Het orgel is door Slooff aangekocht
en in opslag
genomen.
1969, Slooff, in gewijzigde vorm geplaatst in de Zuiderkerk te Rijssen. Nieuwe
eigentijdse
kast.
1985, BAG, hersteld en uitgebreid.
2009, Boogaard, uitbreiding, nieuwe historiserende kast.
Bronvermelding:
www.reliwiki.nl
(14-05-2021); Kroniek,
De Mixtuur, nr 54 (1986), 198-200
; J. v.d. Male, Historisch orgel krijgt
weer passend gezicht, Kerk & Muziek,
59/5 (2010), 4-8.
II-B 29.
Amersfoort, R.K. Franciscus Xaverius
(Amersfoort, Rooms-Katholieke St.-Franciscus Xaverius, 't Zandt 31)
De dispositie is die over de periode 1927-1983.
Verdere lotgevallen:
1983, Jos. Vermeulen, restauratie en herstel situatie 1819.
1988, Fama & Raadgever, onderhoudswerkzaamheden.
Bronvermelding:
Jan Schuring, Amersfoort Orgelstad
(Amersfoort 2002), 15-16; Raadgever.
II-B 30.
Amersfoort, O.L.Vrouwe-stichting
(Amersfoort, Klooster Zusters Onze Lieve Vrouwe, Zuidsingel 40)
De dispositie is die als bij oplevering in 1927.
Verdere lotgevallen:
1963, 1981 en 1995, Elbertse, herstellingen en dispositiewijziging.
Bronvermelding:
www.pelsenvanleeuwen.nl
(08-02-2021);
www.orgelmakers.nl
(14-05-2021).
II-B 31.
Amersfoort, Oud-katholieke Kerk
(Amersfoort, Oud-Katholieke St.-Georgiuskerk, Het Zand 13)
De dispositie is die over de periode 1930-1973.
Verdere lotgevallen:
1973, Fama & Raadgever, herstelling en dispositiewijziging.
1977, Het orgel wordt verkocht aan een particulier in Zwartebroek.
1979, Koppejan, geplaatst in Zwartebroek en vergroot.
1999, Scheuerman, restauratie en plaatsing in Nederlandse Gereformeerde Kerk De
Bron in
Driebergen-Rijsenburg. Nieuwe kast.
Bronvermelding:
Gerco Schaap, Het Witte-orgel in de
Gereformeerde kerk (vrijgemaakt) te Driebergen,
De Orgelvriend, 42/2 (2000),
16-17.
II-B 31.
Amersfoort, Oud-Katholiek Seminarie
(Amersfoort, Oud-Katholiek Seminarie, Muurhuizen 102)
De dispositie is die over de periode 1930-1959.
Verdere lotgevallen:
1957, Het orgel wordt buiten gebruik gesteld.
1959, Sanders, ongewijzigd geplaatst in de Oud-Katholieke H. Nicolaas te Den
Helder, nieuw
front.
1996, Aangekocht door Kaat & Tijhuis, deels gerestaureerd.
2015, Consultare/Škrabl, plaatsing in de
Protestantse Catharinakerk te Zoutelande.
Restauratie, reconstructie kast en uitbreiding.
Bronvermelding:
Wim van der Ros, 'Nieuw' Witte-orgel voor
Catharinakerk in Zoutelande, De
Orgelvriend, 58/1-2 (2016), 32-37.
II-B 31.
Amersfoort, Evangelisch Lutherse kerk
(Amersfoort, Evangelisch Lutherse kerk De Amersfoortse Zwaan, Langestraat 61)
De dispositie is die over de periode 1925-1988.
Verdere lotgevallen:
1973, Fama & Raadgever, restauratie windlade Hoofdwerk.
1988, A.H. de Graaf, reconstructie Flageolet.
1992, A.H. de Graaf, restauratie pijpwerk.
2016, Flentrop, conserverende restauratie. Herstel van de situatie 1873 met
behoud van enkele
latere elementen.
Bronvermelding:
Jaap Jan Steensma & Peter van Dijk, Het
Bätz-orgel in de Lutherse kerk te Amersfoort,
Het Orgel 113/6 (2017), 6-23.
II-B 32.
Jutphaas, Hervormde kerk
(Nieuwegein-Jutfaas, Protestantse Dorpskerk, Nedereindseweg 3)
De dispositie is die bij oplevering van het nieuwe binnenwerk in 1919. Waaraan
Bouman de tweede dispositie ontleende is onduidelijk. Het instrument wordt
toegeschreven aan J.J. Vool.
Verdere lotgevallen:
1972, Van den Berg & Wendt, plaatsing van een orgel afkomstig van elders.
1975, Het kabinetorgel wordt overgedaan aan de
Stichting Voor en met Orgel te
Haarlem
en opgesteld in de Waalse kerk aldaar.
19xx, Flentrop, demontage
Bronvermelding:
Een eeuw geleden,
Het Orgel,
115/6 (2019), 14-15; Jongepier e.a., 217; Broekhuyzen commentaar, J 1; Excerpt
orgelarchief Klaas Bolt.
II-B 32-33.
Jutphaas, Rooms-Katholieke kerk
(Jutfaas, Rooms-Katholieke St.-Nicolaaskerk, Utrechtsestraatweg 8)
De dispositie is die als bij oplevering van het nieuwe binnenwerk in 1879.
De beide oudere disposities op II 33 heeft Bouman ontleend aan
Hess en
Broekhuyzen.
Verdere lotgevallen:
1967, Elbertse, restauratie. Pedaallade vervangen en elders hergebruikt.
2010, Elbertse, restauratie, herstel situatie 1879. Originele pedaallade
teruggeplaatst.
Bronvermelding:
Philip van den Berg, Een juweel in
Jutfaas, De Orgelvriend, 53/1
(2011), 14-21.
II-B 33.
Houten, Hervormde kerk
(Houten, Hersteld Hervormde Pleinkerk, Plein 27)
De dispositie is die over de periode 1878-1964.
Verdere lotgevallen:
1964, De Koff, dispositiewijziging.
1978, Van Vulpen, restauratie.
2005-2007, Booij, winddrukherstel, partieel intonatieherstel.
Bronvermelding:
Lex Gunnink, 151-152;
www.sanderbooij.com
(23-06-2020).
II-B 34.
Houten, Rooms-Katholieke kerk
(Houten, Rooms-Katholieke O.L.V. ten Hemelopneming, Loerikseweg 10)
De dispositie is die over de periode 1928-1939.
Verdere lotgevallen:
1939, Elbertse, wijziging.
1968, Jos. Vermeulen, wijziging.
19xx, Wijziging.
1979, Elbertse, herstelling.
2001, Flentrop, restauratie, herstel van de oorspronkelijke dispositie.
Bronvermelding:
Encyclopedie
XIV, 245-247.
M.b.t. de voorganger van het hier beschreven orgel:
Dit instrument (Stulting & Maarschalkerweerd 1845) werd 1907 verwerkt in
het
nieuwe orgel.
II-B 34.
Schalkwijk, Hervormde kerk
(Schalkwijk, Protestantse Brinkkerk, Brink 10)
De dispositie is die tot het moment van uitbreiding met een Sesquialter.
Verdere lotgevallen:
1948, Restauratie.
19xx, Sesquialter II disc toegevoegd.
2019, Booij, restauratie.
Bronvermelding:
www.utrechtorgelland.nl
(17-05-2021);
www.orgbase.nl
(17-05-2021);
www.sanderbooij.com
(23-06-2020).
II-B 35.
Schalkwijk, Rooms-Katholieke kerk
(Schalkwijk, Rooms-Katholieke St.-Michaelkerk, Jhr. Ramweg 19)
De dispositie is die van na de wijziging van de Quint 2 2/3' in een Gamba 8'.
Verdere lotgevallen:
1950, Jos. Vermeulen, nieuw orgel. Het hier beschreven instrument wordt door hem
overgeplaatst naar het Clarissenklooster (thans H. Maria Onbevlekt Ontvangen) te
Nieuwe Niedorp, nieuwe kast in eigentijdse vormgeving.
Bronvermelding:
Sint-Gregorius-blad,
71/12 (1950), 12; Jongepier e.a., 227.
II-B 36.
Loenen aan de Vecht, Hervormde kerk
(Loenen aan de Vecht, Protestantse Grote kerk, Dorpsstraat 49)
De dispositie is die als bij oplevering in 1950, met dien verstande dat de
Dulciaan van het Hoofdwerk een 16' is.
Verdere lotgevallen:
1952, Het orgel loopt schade op als gevolg van lekkage.
1981, Flentrop, herstelling.
1983, Flentrop, intonatiecorrecties.
1987, Flentrop, groot onderhoud.
1997, Flentrop, herstelling.
2004, Flentrop, revisie.
2009. Flentrop, wijziging.
Bronvermelding:
Encyclopedie
Supplement, 281-283.
II-B 36.
Spakenburg, Gereformeerde kerk vrijgemaakt
(Bunschoten-Spakenburg, Nederlandse Gereformeerde Noorderkerk, Kerkstraat 20)
De dispositie is die na de wijziging van 1951.
Zie verder de annotatie onder II-B 19.