DEEL VIII-A
VIII-A 1.
Halfweg, Gereformeerde Kerk
(Halfweg-Zwanenburg,
voormalige Protestantse Grote Kerk, Amsterdamsestraatweg 18)
De
dispositie is die over de periode 1921-1968.
Verdere lotgevallen:
1931, Flentrop, restauratie.
1968, Verschueren, restauratie, dispositiewijziging.
201x, De kerk wordt afgestoten. De kerkzaal is afgebroken, de toren bleef
gehandhaafd. Het
orgel is aan Adema verkocht. Het front en de frontpijpen zijn in 2017
door Adema
hergebruikt ten behoeve van het
orgel in de Kandelaarkerk van de Geref. Gem. te
Nieuw Beijerland.
Bronvermelding:
www.flentrop.nl
(23-12-2003);
http://orgelsnoordholland.50Webs.com
(29-06-2013);
www.orgelnieuws.nl (12-12-2017);
www.reliwiki.nl
(07-12-2021).
VIII-A 2-4.
Amsterdam, Oude Kerk
(Amsterdam, Stichting Oude Kerk, Oudekerksplein 15)
Zonder de vele correcties komt de dispositie het meest overeen met die over de
periode 1870-1952. De correcties hebben betrekking op de activiteiten in 1952.
Verdere lotgevallen:
1952, Sanders, dispositiewijziging en op alle windladen regulateurs aangebracht.
+1975,
Blank, frontpijpen Rugwerk ontdaan van aluminiumverf.
1978, De orgelkast wordt opnieuw beschilderd.
1987, Blank, herstel windladen, balgen en windkanalen, nieuwe klaviatuur in
Müller-stijl,
verwijdering van de later aangebrachte Octaaf 2' van het Bovenwerk.
2000, Van Eeken, schoonmaak.
2019, Reil, conserverende restauratie.
Bronvermelding:
Encyclopedie II, 30-35;
www.reil.nl
(08-12-2021).
VIII-A 6, 10.
Amsterdam, Nieuwe Kerk, Koororgel
(Amsterdam, Cultureel Centrum Nieuwe Kerk, koororgel, Dam 12)
De
eerste dispositie is die over de periode 1947 tot de demontage van het koororgel
in 1959.
De
tweede, een oudere dispositie, heeft Bouman niet ontleend aan Hess (1774), maar
aan Hess-vervolg (+1815).
Verdere lotgevallen:
1959, Demontage in verband met de kerkrestauratie.
1989, Flentrop, nieuw passender binnenwerk.
Bronvermelding:
Joachim Hess, Dispositien van kerk-orgelen
welke in Nederland worden aangetroffen, vervolg (Amsterdam 1907), 3;
Kroniek, De Mixtuur, nr. 69 (1991), 502-505.
VIII-A 7-8.
Amsterdam, Nieuwe Kerk
(Amsterdam, Cultureel Centrum Nieuwe Kerk, Dam 12)
De
dispositie is die van na de werkzaamheden van 1916 door Steenkuyl. De correcties
hebben betrekking op de in 1957 door De Koff uitgevoerde werkzaamheden.
Lotgevallen:
1912, Maarschalkerweerd, nieuwe windvoorziening, dispositiewijziging.
1916, Steenkuyl, nieuwe pneumatische kegelladen aangebracht voor de ontbrekende
tonen
Cis en Dis van het Pedaal.
1957, De Koff, de suppletieladen van Steenkuyl vervangen door een nieuwe sleep-
en
springlade.
1959, De Koff, demontage in verband met de kerkrestauratie. Het binnenwerk is
eerst
opgeslagen in de Oosterkerk, later in de Duitse synagoge aan het Jonas
Daniël
Meyerplein.
1970, Het orgel wordt in verband met de aanstaande restauratie overgebracht naar
Denemarken.
1981, Marcussen & Søn, restauratie.
1990, Marcussen & Søn, herstelling.
1993, Marcussen & Søn, herstelling.
2017, Verschueren, schoonmaak en herstelling.
Bronvermelding:
www.orgelnieuws.nl
(20-10-2016); Willem Jan Cevaal, 'De restauratie van de orgels 1959-1989',
bijdrage in Henk Verhoef (red.), 's Hemels
overdaad De orgels van de Nieuwe Kerk te Amsterdam (Zutphen 2005), 191-213.
VIII-A 9.
Amsterdam, Nieuwe Kerk: Koororgel
(Amsterdam, Cultureel Centrum Nieuwe Kerk, Dam 12)
Het
betreft hier een orgel dat maar kort in de Nieuwe Kerk heeft gestaan als
ondersteuning van het Hervormde kerkkoor 'Omhoog'. Hoewel het al in 1938
aanwezig was, vond de ingebruikneming pas op 25 juli 1940 plaats.
De
dispositie is die over de periode 1938 tot in ieder geval 1949.
Verdere lotgevallen:
1949, Het orgel wordt verkocht aan Piet van Egmond (1912-1982) en in zijn woning
in
Amsterdam geplaatst.
1955, Verweijs, wijziging.
De
dispositie is daarna door Van Egmond diverse keren in eigen beheer aangepast.
197x, Koch, het orgel wordt met een derde klavier vergroot.
1982, Na Van Egmonds overlijden, is het orgel door G. Schuitema verplaatst naar
de grote
zaal van verzorgingshuis 'De Kimme' te Amsterdam-Noord. Tijdens de
verbouwing van die zaal kort daarna, lag het instrument twee jaar in
opslag bij De Wit.
1998, De Wit, herplaatsing, revisie binnenwerk en speeltafel, nieuwe kast.
2015, Het orgel wordt aangekocht door Nijsse. Enig pijpwerk uit dit orgel werd
in 2018
hergebruikt ten behoeve van het orgel van de Dorpskerk te Valkenburg
[ZH]. De
speeltafel is in Wolphaartsdijk bewaard gebleven.
Bronvermelding:
De Harp, 33/5 (1938), 17;
Het Vaderland, 26-07-1940;
www.orgbase.nl
(23-05-2023); Gero Schaap, Nieuw
Nijsse-orgel in Valkenburg aan de Rijn,
De Orgelvriend, 60/9 (2018), 16-18.
VIII-A 10.
Amsterdam, Nieuwe Kerk, Koororgel
(Amsterdam, Cultureel Centrum Nieuwe Kerk, koororgel, Dam 12)
Zie
de annotatie onder VIII-A 6.
VIII-A 11-12.
Amsterdam, Prinsessekerk
(Amsterdam, voormalige Hervormde Prinsessekerk, Van Hallstraat 120)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1924. De correcties hebben betrekking
op de wijzigingen in 1950.
Verdere lotgevallen:
1950, A. Bik, dispositiewijziging.
1970, De tractuur wordt gerestaureerd.
1981, De kerk wordt buiten gebruik gesteld. Een deel van het pijpwerk is aan
particulieren
verkocht, onder meer aan een particulier in Zwanenburg die het gebruikte
ten behoeve
van zijn huisorgel (dit huisorgel bevindt zich nu te Berndorf [Lux]).
1982, De kerk en resterende delen van het orgel zijn gesloopt.
Bronvermelding:
Teus den Toom, 'Het orgel in de Prinsessekerk te Amsterdam', bijdrage in
Twintig verhalen over het orgel en nog wat
(1) (Elburg 1998), 77-99; Secr. Piet van Egmond,
Het orgel in de Prinsessekerk te Amsterdam,
De Orgelvriend, 12/12 (1970), 21.
VIII-A 13.
Amsterdam, Koepelkerk
(Amsterdam, voormalige Hervormde Koepelkerk, Stadhouderskade 21)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1887. De aanvulling heeft betrekking
op de werkzaamheden uit 1961.
Verdere lotgevallen:
1961, Blank, kleine dispositiewijziging.
196x, De kerk wordt buiten gebruik gesteld.
1972, Het kerkgebouw wordt gesloopt. De sloper schonk het orgel aan de Gemeente
Amsterdam. De gemeente schonk het orgel vervolgens aan de r.k. O.L.V.
Koningin
van de Vrede in Amsterdam-zuid, waar Blank het plaatste.
+1990,
Dispositiewijziging.
Bronvermelding:
Jongepier e.a., 227; mondelinge informatie Klaas Bartelema, 22-03-1972.
VIII-A 14.
Amsterdam, Oosterkerk
(Amsterdam, voormalige Hervormde Oosterkerk, Wittenburgergracht 25)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1871.
Verdere lotgevallen:
195x, Verweijs, wijziging Klarinet.
1974. Het orgel loopt schade op als gevolg van inbraak tijdens de
kerkrestauratie.
1979, Flentrop, in 1974 gestolen pijpen door nieuwe vervangen.
1983, Kerkgebouw getransformeerd tot Cultureel Centrum.
1985, Flentrop, groot onderhoud.
2001, Flentrop, restauratie.
Bronvermelding:
De Orgelkrant, 7/10 (2002), 6.
VIII-A 15.
Amsterdam, Nieuwezijdskapel
(Amsterdam, voormalige Hervormde Nieuwezijdskael, Rokin 78A)
De
dispositie is die van na de wijziging in de vijftiger jaren.
Verdere lotgevallen:
Onbekend. De kerkruimte is achtereenvolgens in gebruik geweest als moskee,
museum, congrescentrum etc.
Bronvermelding:
Jongepier e.a., 225.
VIII-A 16.
Amsterdam, Muiderkerk
(Amsterdam-Oost, voormalige Hervormde Muiderkerk, Linnaeusstraat 37)
Steenkuyl maakte bij de bouw gebruik van een oude kast en van oud pijpwerk. De
dispositie is die van na de wijziging door Verweys in 1951.
Verdere lotgevallen:
1970, Fonteyn & Gaal, restauratie en dispositiewijziging.
1989, Op 31 oktober raakt het kerkgebouw door brand grotendeels verwoest. Van
het orgel
gaat de vrijstaande speeltafel verloren en smelten de frontpijpen. Kaat &
Tijhuis
demonteren het instrument en slaan het op in de Oranjekerk. De kast en
het
pijpwerk zijn in 1996 door Kaat & Tijhuis gebruikt voor een instrument
ten behoeve
van de Goede Herderkerk te Emmen.
Bronvermelding:
Peter Sneep, Emmen geeft Steenkuyl-orgel
een nieuw onderkomen, De Orgelvriend,
39/10 (1997), 11-13.
VIII-A 16.
Amsterdam, Wijkgebouw Eltheto
(Amsterdam-Oost, Wijkgebouw Eltheto, Javastraat 118a)
Het
orgel werd in 1917 gebouwd. Het stond in een nis die met een orgelfront was
afgesloten
Verdere lotgevallen:
19xx, Het binnenwerk wordt verwijderd met handhaving van het front.
19xx, Het front is naar geïnteresseerden gegaan en de nis is getransformeerd tot
bar.
Bronvermelding:
Dispositiecahier M. Vermeulen; e-mail Jan Nordeman, 12-01-2022.
VIII-A 17.
Amsterdam, Oranjekerk
(Amsterdam, Protestantse Oranjekerk, Van Ostadestraat 149)
De
gecorrigeerde dispositie is die van na de wijziging in 1954.
Lotgevallen:
1946, Kleine dispositiewijziging.
1954, De Koff, restauratie, dispositiewijziging, een eigentijds front
aangebracht.
1997, Flentrop, het orgel wordt gedemonteerd. Het instrument staat op dit moment
te koop.
2000, Flentrop, plaatsing van een orgel afkomstig van elders.
Bronvermelding:
Jongepier e.a., 231;
www.flentrop.nl
(24-12-2003).
VIII-A 18.
Amsterdam, Amstelkerk
(Amsterdam, voormalige Hervormde Amstelkerk, Amstelveld 10)
De
dispositie is die over de periode 1903- 1991.
Verdere lotgevallen:
1991, Flentrop, restauratie, herstel van de situatie 1843.
Bronvermelding:
Den
Toom, II, 965; Kroniek,
De Mixtuur, nr. 78 (1994), 922-925.
VIII-A 19.
Amsterdam, Elthetokerk
(Amsterdam-Oost, voormalige Hervormde Elthetokerk, Kramatweg 52)
De
dispositie is die van na de wijziging in 1942.
Verdere lotgevallen:
1943, Op 8 april is het orgel verwoest door een verdwaalde brandbom.
Bronvermelding:
www.reliwiki.nl
(29-10-2019)
VIII-A 20.
Amsterdam, Elthetokerk
(Amsterdam-Oost, voormalige Hervormde Elthetokerk, Kramatweg 52)
De
dispositie is die als bij oplevering in 1949. Bij de bouw maakte Leeflang
gebruik van componenten afkomstig uit het Aeolian-huisorgel (1910) van het
landgoed Kareol te Aerdenhout en van materiaal uit het voormalige Dekker-orgel
(1930).
Verdere lotgevallen:
1959, Diverse membranen vernieuwd.
1980, Pels & van Leeuwen, vernieuwing van het relais, wijziging.
1992, Het kerkgebouw wordt gesloopt. Hieraan voorafgaand is pijpwerk aan
kerkgangers en
passanten verkocht. Het resterende materiaal is door het Pianola Museum
te
Amsterdam veilig gesteld.
Bronvermelding:
Dave Lazoe, Uniek orgel uit de Elthetokerk
te Amsterdam - bijna verloren - , De
Orgelvriend, 35/9 (1993), 24-27.
VIII-A 21.
Amsterdam, Westerkerk, Koororgel
(Amsterdam, Protestantse Westerkerk, Prinsengracht 281)
De
dispositie is die over de periode 1963-2000.
Verdere lotgevallen:
2000, Flentrop, restauratie, aanpassing van het front. De Quintadeen 8' van het
Borstwerk
is gewijzigd in een Holpijp 8'; de koperen Subbas 16' is vervangen door
een houten
exemplaar.
Bronvermelding:
Jos
van der Kooy, Het koororgel in de
Westerkerk te Amsterdam gerestaureerd,
De Orgelvriend, 42/3 (2000), 12-14.
VIII-A 22.
Amsterdam, Maranathakerk
(Amsterdam-Zuid, voormalige Rooms-Katholieke St. Thomas van Aquinokerk,
Hunzestraat 87)
De
dispositie is die over de periode 1959-2017.
Verdere lotgevallen:
1993, Flentrop, heintonatie.
1998, Het gebouw wordt als Hervormde kerk buiten gebruik gesteld.
1999, Het kerkgebouw wordt in gebruik genomen als r.k. St. Thomas van
Aquinokerk.
2014, Het gebouw wordt als Rooms-Katholieke kerk buiten gebruik gesteld. Het
orgel
wordt gedemonteerd door en opgeslagen bij Van den Heuvel.
2016, Van den Heuvel plaatst een nieuw orgel in de Hersteld Hervormde Kerk van
Ouderkerk
aan den IJssel, waarbij gebruik gemaakt is van materiaal uit het
Amsterdamse
Flentrop-orgel. De kast is nieuw.
Bronvermelding:
www.orgelnieuws.nl,
02-10-2017;
www.reliwiki.nl
(08-12-2021).
VIII-A 23.
Amsterdam, Thomaskerk
(Amsterdam-Zuid, Protestantse Thomaskerk, Prinses Irenestraat 34)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1972.
Verdere lotgevallen:
Geen.
Bronvermelding:
Programma van de ingebruikneming op 28 november 1972.
VIII-A 24.
Amsterdam, Willem de Zwijgerkerk
(Amsterdam, Protestantse Willem de Zwijgerkerk, Olympiaweg 14.
De
dispositie lijkt die over de periode 1931-1957. De correcties hebben betrekking
op de wijzigingen in 1957.
Verdere lotgevallen:
1995, Flentrop, herstelling, dispositiewijziging.
1996, Flentrop, dispositiewijziging.
2008, Flentrop, restauratie.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(08-12-2021);
www.reliwiki.nl
(08-12-2021).
VIII-A 25.
Sloten (NH), Hervormde Kerk
(Amsterdam - Sloten, Protestantse Sloterkerk, Osdorperweg 28)
De
dispositie is die over de periode 1851-1932.
Lotgevallen:
1860, Knipscheer, herplaatsing in het nieuwe kerkgebouw.
1934, Verweys, dispositiewijziging.
1964, Het orgel loopt schade op bij werkzaamheden aan de toren. Herstelling en
dispositiewijziging door Fonteyn en de plaatselijke organist Tijhuis.
1980, Leeflang, restauratie, herstel van de oorspronkelijke dispositie.
Bronvermelding:
Leegwater, 91-92.
VIII-A 25 + inlegvel.
Amsterdam, Wijkgebouw Hebron
(Amsterdam-Spaarndammerbuurt, Wijkgebouw Hebron en buurtkerk, Polanenstraat 197)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1932.
Verdere lotgevallen:
Geen.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(09-12-2021).
VIII-A 26.
Amsterdam, Overtoomkerk
(Amsterdam, voormalige Hervormde Overtoomkerk, Overtoom 543)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1865.
Verdere lotgevallen:
1952, De Overtoomkerk wordt buiten gebruik gesteld. Het orgel wordt opgeslagen
in een
van de koorkapellen van de Nieuwe Kerk te Amsterdam.
1956, A. Bik, het orgel wordt overgeplaatst naar de Gereformeerde Oosterkerk (nu
de
Protestantse Vredeskerk) te Goes. Dispositiewijziging en nieuwe kast.
2010, Nijsse, restauratie en dispositiewijziging.
Bronvermelding:
www.orgelsinzeeland.nl
(09-12-2021).
VIII-A 27.
Amsterdam, Pro Rege-kapel
(Amsterdam, voormalige Hervormde Pro Rege-kapel, Andreas Schelfhoutstraat 34)
De
dispositie is die over de periode 1940-1943. De correctie heeft betrekking op de
wijziging in 1943. Het instrument was een unit-orgel gebaseerd op 4
grondstemmen.
Verdere lotgevallen:
1982, Plaatsing van een gebruikt orgel van De Koff. Het Verweys-orgel is
gesloopt.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(09-12-2021).
VIII-A 27.
Amsterdam, Pro Rege-kapel
(Amsterdam, voormalige Hervormde Pro Rege-kapel, Andreas Schelfhoutstraat 34)
De
dispositie is die van het moment van oplevering, 1940. De correctie heeft
betrekking op de wijziging van 1943.
Verdere lotgevallen:
1982, Ander orgel van elders geplaatst. Het Verweijs-orgel is gesloopt.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(03-05-2007).
VIII-A 27.
Amsterdam, Pro Rege-kapel
(Amsterdam, voormalige Hervormde Pro Rege-kapel, Andreas Schelfhoutstraat 34)
De
aantekeningen in potlood hebben betrekking op een mij onbekend instrument in
aanbouw. Het genoemde orgel van het Mickary-theater, ging in 1972 ten onder. De
speeltafel en het pijpwerk gingen deels in particulier bezit over. Van het zwaar
beschadigde percussie-werk heeft de Neerlandse Orgel Federatie iets verkregen,
opgeknapt en dat speelt nu weer in het theater-orgel in De Meenthe te Steenwijk.
Verdere lotgevallen:
Onbekend wat er met dit orgel in wording is gebeurd.
Bronvermelding:
E-mail Peter Koppe, 11-01-2022.
VIII-A 28.
Amsterdam, Emmakerk
(Amsterdam-Watergraafsmeer, Protestantse Kerk De Bron, Hugo de Vrieslaan 2)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1939.
Verdere lotgevallen:
2017, De Wit, groot herstel. De vrijstaande speeltafel is voorzien van een nieuw
digitaal
binnenwerk.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(09-12-2021);
https://sdewit.nl
(12-11-2021).
VIII-A 29.
Watergraafsmeer, Oude Herv. Kerk
(Amsterdam - Watergraafsmeer, voormalige Hervormde Oude- of Watergraafsmeerkerk,
Simon Stevinstraat 1)
De
informatie met betrekking van 1831 en 1894 slaat niet op dit orgel, maar op dat
van het Amsterdamse Blindeninstituut (nu Genderen, Protestantse Kerk).
Voor wat betreft de dispositie beschik ik niet over vergelijkingsmateriaal.
Verdere lotgevallen:
1962, Het kerkgebouw wordt gesloten. Het orgel is verkocht aan een onbekende
eigenaar in
Zeeland.
Bronvermelding:
E-mail Vrienden van Watergraafsmeer
dd 10-12-2021.
VIII-A 30 + inlegvel.
Amsterdam, Noorderkerk
(Amsterdam, Protestantse Noorderkerk, Noordermarkt 48)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1849.
Verdere lotgevallen:
1934, Sluiting van de Noorderkerk, de gemeente fuseert met de Eilandskerk.
1941, Der kerk wordt weer in gebruik genomen nadat de Eilandskerk was gesloopt.
1951, De Koff, restauratie.
1978, Flentrop, balgherstel en schoonmaak.
1995, Flentrop, balgrestauratie.
2005, Flentrop, restauratie.
Bronvermelding:
Rogér van Dijk & Cees van der Poel, Het
Hermanus Knipscheer II - orgel in de Noorderkerk te Amsterdam,
Het Orgel, 102/2 (2006), 28-33.
VIII-A 31.
Nieuwendam, Hervormde Kerk
(Amsterdam - Nieuwendam, Protestantse Nieuwendammerkerk, Brede Kerkepad 6)
De
dispositie is die over de periode 1920-1978.
Verdere lotgevallen:
19xx, De Voix Celeste 8' wordt vervangen door een Octaaf 2'.
1978, Fonteyn & Gaal, restauratie. Herstel van de situatie 1849, met behoud van
het vrije
Pedaal.
2010, Kaat & Tijhuis, restauratie.
Bronvermelding:
www.orgelnieuws.nl
(08-11-2010).
VIII-A 32.
Amsterdam-Noord, Bethlehemkerk
(Amsterdam - Noord, voormalige Hervormde Bethlehemkerk, Zwanenplein 34-36)
De
dispositie is die over de periode 1925-1954. De correcties hebben betrekking op
de in 1954 uitgevoerde wijzigingen.
Verdere lotgevallen:
1954, De Koff, wijziging.
2004, De kerk wordt afgestoten en verkocht. Van het orgel resteert slechts het
front.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(09-12-2021).
VIII-A 32.
Sloterdijk, Hervormde Kerk
(Amsterdam - Sloterdijk, voormalige Hervormde Petruskerk, Spaarndammerdijk 681)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1924.
Verdere lotgevallen:
Het
orgel is niet meer aanwezig, vermoedelijk is het gesloopt.
Bronvermelding:
Opdrachtencahier Dekker;
www.orgbase.nl
(09-12-2021).
VIII-A 34.
Buiksloot, Hervormde Kerk
(Amsterdam - Buiksloot, voormalige Hervormde Buiksloterkerk, Buiksloterkerkpad
10)
De
dispositie is die over de periode 1910-1965. De correcties hebben betrekking op
de wijzigingen uit 1965.
Verdere lotgevallen:
2004, Flentrop, restauratie.
Bronvermelding:
Peter Ouwerkerk, Het Hermanus ter
Hart-orgel (1858) in de Buiksloterkerk,
De Orgelvriend, 46/4 (2004), 14-18.
VIII-A 35.
Buiksloot, Gereformeerde Kerk
(Amsterdam - Buiksloot, voormalige Gereformeerde Immanuëlkerk, Buiksloterdijk 7)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1921, met dien verstande dat in
plaats van de geplande Ruischquint een Octaaf 2' is geplaatst.
Verdere lotgevallen:
1961, De kerk wordt gesloten. In het nieuwe kerkgebouw De Ark is een ander orgel
geplaatst.
Het lot van het Dekker-orgel is onbekend.
Bronvermelding:
Opdrachtencahier A.S.J. Dekker, opus 121,
www.reliwiki.nl
(09-12-2021).
VIII-A 35.
Amsterdam, Christelijk Gereformeerde Kerk
(Amsterdam - Buiksloot, voormalige Christelijke Gereformeerde Kerk,
Buiksloterdijk 166)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1921. Het instrument heeft op een
onbekend moment een kleine wijziging ondergaan.
Verdere lotgevallen:
1965, Het kerkgebouw wordt buiten gebruik gesteld. Het orgel is gesloopt.
Bronvermelding:
Het Orgel, 19/4 (1922), 34-35;
www.reliwiki.nl
(10-12-2021).
VIII-A 36.
Amsterdam, Geref. Mospleinkerk
(Amsterdam - Noord, voormalige Gereformeerde Maranathakerk, Mosplein)
Voor wat betreft de dispositie beschik ik niet over vergelijkingsmateriaal.
Verdere lotgevallen:
1943, De kerk raakt als gevolg van oorlogshandelingen beschadigd en het orgel
wordt
vervolgens gedemonteerd. De lotgevallen van de restanten zijn onbekend.
Bronvermelding:
www.reliwiki.nl
(10-12-2021).
VIII-A 36.
Amsterdam, Hersteld Apostolische Kerk, Clematisstraat
(Amsterdam - Noord, Apostolisch Genootschap, Clematisstraat 25)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1939.
Verdere lotgevallen:
1964, Dekker-orgel wordt gesloopt. Pijpwerk hieruit wordt verwerkt in het nieuwe
instrument, gemaakt door een groep vrijwilligers die binnen het
Apostolisch
Genootschap op orgelgebied actief is.
Bronvermelding:
Opdrachtencahier A.S.J. Dekker; E-mail Henk Doorenspleet dd 10-12-2021.
VIII-A 37.
Amsterdam, H. Rita-kerk
(Amsterdam - Buiksloot, voormalige Rooms-Katholieke H. Ritakerk, Buiksloterweg
95)
Voor wat betreft de dispositie beschik ik niet over vergelijkingsmateriaal. Vier
registers waren bij oplevering nog niet geplaatst.
Verdere lotgevallen:
1943, Het orgel raakt in juli door oorlogshandelingen beschadigd en wordt daarna
gesloopt. In
het herstelde kerkgebouw kwam in 1945 een nieuw orgel van Verweys.
1995, De kerk wordt buiten gebruik gesteld.
Bronvermelding:
Gegevensverzameling B. Veltkamp;
www.reliwiki.nl
(10-12-2021).
VIII-A 37.
Amsterdam, H. Rosa-klooster
(Amsterdam - Noord, voormalige St.-Rosa de Lima-klooster, Hagedoornplein 6)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1933.
Verdere lotgevallen:
1996, Het klooster wordt buiten gebruik gesteld. Het lot van het Pels-orgel is
onbekend.
Bronvermelding:
Boer e.a., 97;
www.reliwiki.nl
(10-12-2021).
VIII-A 38.
Tuindorp Oostzaan, Bethelkerk
(Amsterdam - Tuindorp Oostzaan, voormalige Hervormde Bethelkapel, Kometensingel
1)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1938.
Verdere lotgevallen:
1958, De kerk wordt buiten gebruik gesteld. Het orgel wordt in het nieuwe
kerkgebouw
herplaatst door A. Bik.
1969, Flentrop, nieuw orgel. Het lot van het hier beschreven Flentrop-orgel is
onbekend.
Bronvermelding:
www.flentrop.nl
(08-04-2003);
www.reliwiki.nl
(10-12-2021).
VIII-A 38.
Amsterdam, Elthetokerk
(Amsterdam - Oost, voormalige Hervormde Elthetokerk, Kramatweg 52)
De
dispositie is gelijk aan die bij de oplevering in 1870.
Bouman werpt in deze beschrijving meer licht op de verschillende locaties waar
dit orgel binnen Amsterdam heeft gestaan.
Verdere lotgevallen:
Zie
de annotatie onder VII 35.
VIII-A 39.
Tuindorp-Oostzaan, Bethelkerk
(Amsterdam - Tuindorp Oostzaan, Protestantse Bethelkerk, Plejadenplein 44)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1969.
Verdere lotgevallen:
2000, Flentrop, herstelling. Het orgel wordt opgesteld op een andere plek binnen
de kerk.
Bronvermelding:
www.flentrop.nl
(11-12-2021).
VIII-A 39.
Ransdorp, Hervormde Kerk
(Amsterdam - Ransdorp, voormalige Hervormde Dorpskerk, Dorpsweg 55)
Dekker maakte dit orgel in 1912 voor de
Gereformeerde Kerk van Bergen op Zoom, plaatste het 1928 in Ransdorp en wijzigde
het in 1936. De dispositie is mogelijk die van na 1936. Boumans dispositie wijkt
af van de huidige.
Verdere lotgevallen:
1936, Dekker, wijziging.
2006, Elbertse, herstelling.
Bronvermelding:
De Harp, 31/6 (1936), 45; Victor Timmer
& Ton van Eck, Gebruikte orgels, geleverd
door de fa. A.S.J. Dekker: Waar zijn ze gebleven....? Deel 2 (slot),
Het Orgel, 89/4 (1993), 111-121;
www.orgelmakers.nl (11-12-2021).
VIII-A 40.
Zunderdorp, Hervormde Kerk
(Amsterdam - Zunderdorp, Protestantse Dorpskerk, Achterlaan 12)
De
dispositie is die bij de oplevering in 1907. Vermoedelijk heeft Mart. Vermeulen
bij dit orgel geen rol gehad. Bij een ter gelegenheid van de restauratie in 2010
uitgevoerd onderzoek, vertoonde dit instrument geen aanknopingspunten bij andere
Vermeulen-orgels. Het aangebrachte pijpwerk dateert uit de 18e, 19e
en 20e eeuw.
Verdere lotgevallen:
+1970,
kleine dispositiewijziging.
2010, Flentrop, restauratie, herstel van de oorspronkelijke dispositie.
Bronvermelding:
www.orgelnieuws.nl
(03-12-2010).
VIII-A 40.
Holysloot, Gereformeerde Kerk
(Amsterdam - Holysloot, voormalige Gereformeerde Kerk, Dorpsstraat Holysloot 37)
Dit
orgel werd in 1731 door Hendrik van Giessen gemaakt voor de Waalse Kerk van
Haarlem. Friedrichs plaatste een deel van dat instrument in 1817 in de
Amstelkerk van Ouderkerk aan de Amstel.
De
dispositie is die als bij oplevering in 1817.
Verdere lotgevallen:
1996, Kerkgebouw afgestoten.
1997, A.H. de Graaf, restauratie en plaatsing in de Protestantse Witte Kerk van
Amsterdam -
Holysloot.
Bronvermelding:
Bart van Buitenen, Van Giessen-orgel te
Holysloot gerestaureerd, De
Orgelvriend, 40/3 (1998), 7-9.
VIII-A 41.
Amsterdam, Parkkerk
Amsterdam, Stichting Het Orgelpark, Gerard Brandtstraat 26)
De
in eerste instantie genoteerde dispositie heeft betrekking op de periode
1922-1951. De correcties hebben betrekking op de wijzigingen in 1951.
Verdere lotgevallen:
2006, Elbertse, restauratie, herstel van de dispositie 1922.
2011, Elbertse, plaatsing van een tweede speeltafel.
Bronvermelding:
Cor
Doesburg, Het Sauer-orgel van de Parkkerk
te Amsterdam; Een 'verval-orgel' in verval,
De Orgelvriend, 39/12 (1997),
10-26;
www.orgbase.nl
(12-12-2021).
VIII-A 42.
Amsterdam, Christelijk Geref. Kerk Oost
(Amsterdam, voormalige Christelijke Gereformeerde Plantagekerk, Plantage
Muidergracht 155)
Dit
orgel wordt weliswaar in verschillende bronnen genoemd, maar helaas steeds
zonder dispositie. Boumans opgave kan daarom niet worden gedateerd.
Verdere lotgevallen:
1938, Valckx & van Kouteren, wijziging.
1985, Het kerkgebouw wordt buiten gebruik gesteld. Het lot van het Valckx & van
Kouteren-
orgel is onbekend.
Bronvermelding:
Het Orgel, 35/11 (1938), 88;
www.reliwiki.nl
(24-12-2021).
VIII-A 42.
Amsterdam, Baptiste Gemeente
(Amsterdam, Martin Luther Kingkapel, Kerkstraat 204)
Voor wat betreft de dispositie beschik ik niet over vergelijkingsmateriaal.
Verdere lotgevallen:
19xx, Nieuw orgel Fonteyn & Gaal. Het lot van het Grigo-orgel is onbekend.
Bronvermelding:
www.reliwiki.nl
(12-12-2021).
VIII-A 43.
Amsterdam, Christelijk Geref. Kerk West
(Amsterdam, voormalige Christelijke Gereformeerde Eben-Haëzerkerk,
Lauriersgracht 132)
Het
Flaes-orgel werd in 1874 als nieuw binnenwerk geplaatst in de Müllerkast van de
Engelse kerk op het Begijnhof. In 1907 kreeg deze kerk opnieuw een ander
binnenwerk en werd het Flaes-binnenwerk door G. Koppers geplaatst in de Chr.
Geref. kerk. Koppers voorzag het instrument van een 19e-eeuws front
uit voorraad.
De
dispositie heeft vermoedelijk betrekking op de situatie 1944. De correcties op
deze beschrijving betreffen de wijzigingen uit 1962.
Verdere lotgevallen:
1962, C.A.G. de Graaf, forse verbouwing.
1986, Het kerkgebouw wordt buiten gebruik gesteld.
1988, Mense Ruiter, orgel na restauratie geplaatst in de Chr. Geref. kerk De
Hoeksteen te
Meppel.
2008, Mense Ruiter, deelrestauratie.
Bronvermelding:
www.orgelsindrenthe.nl
(12-12-2021).
VIII-A 44.
Amsterdam, Hervormd Lyceum
(Amsterdam, Hervormd Lyceum Zuid, Brahmsstraat 7)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1935.
Verdere lotgevallen:
1978, Het orgel wordt afgebroken.
Bronvermelding:
Het Orgel, 33/5 (1936), 39.
VIII-A 44
Amsterdam, Geref. Gymnasium
(Amsterdam, voormalig Gereformeerd Gymnasium, Keizersgracht 418-424)
De
dispositie is die als op het moment van oplevering in 1933.
Verdere lotgevallen:
Onduidelijk of dit orgel nog bestaat.
Bronvermelding:
https://pelsenvanleeuwen.nl
(13-02-2021);
www.orgbase.nl
(24-08-2024).
VIII-A 45-49.
Amsterdam, Westerkerk
(Amsterdam, Protestantse Westerkerk, Prinsengracht 281)
De
eerste dispositie heeft betrekking op de periode 1939-1958. De correctie hierop
heeft betrekking op de aanpassing in 1958. De tweede dispositie is die over de
periode 1895-1939.
Verdere lotgevallen:
1958, Boegem, kleine dispositiewijziging en herintonatie.
1974-78, Flentrop, onderhoudswerkzaamheden.
1992, Flentrop, restauratie. Op hoofdlijnen is hierbij het beeld 1686/1727
aangehouden.
2020, Flentrop, groot onderhoud.
Bronvermelding:
Jan
Jongepier, Het orgel in de Westerkerk te
Amsterdam, Het Orgel, 88/10
(1992), 358-375; Wim van der Ros,
Duyschot-orgel Westerkerk Amsterdam weer in gebruik,
De Orgelvriend, 62/5 (2020), 23-28.
VIII-A 50-51.
Amsterdam, St. Nicolaaskerk
(Amsterdam, Rooms-Katholieke kathedraal St.-Nicolaas binnen de Veste, Prins Henrikkade
76)
De
dispositie is die over de periode 1889-1960. De correcties hebben betrekking op
de wijzigingen in 1960.
Verdere lotgevallen:
1960, Adema/Schreurs, restauratie en wijziging.
1980, Puert, dispositiewijziging.
1991, Flentrop, herstelling.
1997, Verschueren, demontage binnenwerk
2001, Verschueren, restauratie, herstel van de situatie 1889.
Bronvermelding:
Henk Verhoef, Het Sauer-orgel in de
St.-Nicolaaskerk te Amsterdam gerestaureerd,
Het Orgel, 98/6 (2002), 10-19.
VIII-A 52-53.
Amsterdam, Mozes en Aäronkerk
(Amsterdam, Rooms-Katholieke Mozes & Aäronkerk [formeel de St.-Antonius van
Padua], Waterlooplein 207)
De
dispositie is die over de periode 1887-1954.
Verdere lotgevallen:
1954, Adema/Schreurs, dispositie-uitbreiding.
1994, Flentrop, restauratie.
Bronvermelding:
Jan
Jongepier, De restauratie van het orgel in
de Mozes en Aäronkerk in Amsterdam, De
Orgelvriend, 37/2 (1995), 2-5.
VIII-A 54-55.
Amsterdam, Jeruzalemkerk
(Amsterdam-Sloterdijk, Protestantse Jeruzalemkerk, Jan Mayenstraat 14)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1930.
Verdere lotgevallen:
1958, Bik, verplaatsing speeltafel.
1972, Fonteyn & Gaal, ingrijpend onderhoudswerk. Alle relais- en
transmissiebalgjes werden
vervangen, alsmede enkele magneten.
1973, Fonteyn & Gaal, herstelling.
1977, Fonteyn & Gaal, schoonmaak en herstelling.
1979, Kaat & Tijhuis, plaatsing van twee nieuwe tremulanten.
1983, Kaat & Tijhuis, herintonatie.
1994, Kaat & Tijhuis, alle taschen worden van nieuw leer voorzien. Alle balgen
en balgjes
zijn vervangen.
1997, Kaat & Tijhuis, herstelling.
2016, Pels & van Leeuwen, restauratie.
Bronvermelding:
Gerco Schaap, Het Fürtwängler &
Hammer-orgel in de Jeruzalemkerk te Amsterdam,
De Orgelvriend, 59/3 (2017), 16-22;
Encyclopedie Supplement, 240-242.
VIII-A 56-57.
Amsterdam, Ronde Lutherse Kerk
(Amsterdam, voormalige Nieuwe Lutherse kerk, Singel 11)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1830.
Verdere lotgevallen:
1894, Steenkuyl. Een aparte lade aangebracht voor de frontpijpen van de Prestant
16',
verwijdering van alle dubbelkoren en opschuiving pijpwerk om een meer
grondtonige
klank te bewerkstelligen.
1984, Flentrop, restauratie. Herstel van het klankbeeld van 1830.
1993, Het orgel loopt op 1 februari schade op bij een brand.
1996, Flentrop, herstelling van de opgelopen schade.
Bronvermelding:
Gert Oost, Het Bätz-orgel van de Ronde
Lutherse Kerk, bijdrage in Harry Donga & Peter van Dijk (red), 'Monumentale
orgels van Luthers Amsterdam' (Zoetermeer 1998), 120-143.
VIII-A 58-59.
Amsterdam, Oude Lutherse Kerk
(Amsterdam, Protestantse Oude Lutherse Kerk, Spui/Singel 411)
De
dispositie is die over de periode 1907-1943. De correcties hebben betrekking op
de wijzigingen van 1943.
Verdere lotgevallen:
1907, Steenkuyl, de Mixtuur op het Positief vervangen door een Vox Celeste 8'.
1943, Flentrop, schoonmaak, herstelling, De Mixtuur op het positief herplaatst,
de Vox
Celeste op een pneumatische hulplade geplaatst.
1952, Flentrop, herstel mechaniek en pulpeten.
1969, Flenrop, restauratie windladen.
1969, Het orgel loopt enige schade op tijdens de Maagdenhuisbezetting.
1993, Flentrop, restauratie klaviatuur en mechaniek.
1995, Flentrop, restauratie pijpwerk en windvoorziening. De Vox Celeste is
vervallen.
Bronvermelding:
Teus den Toom, 'Het orgel van Johann Frederik Witte in de Oude Lutherse Kerk',
bijdrage in
Harry Donga & Peter van Dijk (red),
Monumentale orgels van Luthers Amsterdam (Zoetermeer 1998), 147-162.
VIII-A 60-61.
Amsterdam, Hersteld-Lutherse Kerk
(Amsterdam, voormalige Hersteld Evangelisch Lutherse kerk, Kloveniersburgwal 50)
De
dispositie is die over de periode 1940 tot het moment van demontage in 1951.
Verdere lotgevallen:
1950, De kerk is op 9 juli buiten gebruik gesteld.
1951, Het orgel wordt verkocht aan de Eusebiuskerk te Arnhem. Flentrop
demonteerde het
instrument en sloeg het op in de Paasbergkerk te Arnhem. Het later
toegevoegde Zwelwerk bleef in Amsterdam achter en werd door A. Bik hergebruikt ten
behoeve van het orgel van de Geref. Maranathakerk in Amsterdam-Noord.
1958, De gerestaureerde kast wordt in Arnhem opgesteld.
1962, Van Vulpen, restauratie, plaatsing in Arnhem. De situatie 1795 is slechts
gedeeltelijk
hersteld.
1973, Een deel van de gewelven in het transept van de Eusebiuskerk stort naar
beneden. Het constructieve herstel bleek ingrijpender dan verwacht. Het orgel
moest worden ingekist.
1985, Van Vulpen, schoonmaak, herstelling.
2021, Als gevolg van een losgeschoten waterleiding loopt het orgel forse schade
op.
2025, Elbertse & Van Vulpen, restauratie. Hierbij zijn onder meer de niet
originele hoofdbalg en regulateurs vervangen door acht keilbalgen en is enig
pijpwerk alsnog op de oorspronkelijke plek teruggeplaatst.
Bronvermelding:
Jan
Jongepier, Het orgel in de Hersteld
Evangelisch-Lutherse Kerk aan de Kloveniersburgwal, bijdrage in Harry Donga
& Peter van Dijk (red), 'Monumentale orgels van Luthers Amsterdam' (Zoetermeer
1998), 89-119; Contactbrief 144,
Verzamelblad voor Kerkkaartenverzamelaars, nr 161 (juli 2024);
www.orgelnieuws.nl (16-09-2025).
VIII-A 62.
Amsterdam, Rijksmuseum
(Amsterdam, Rijksmuseum, Museumstraat 1)
Bouman heeft deze beschrijving doorgekrast en beschrijft dit instrument opnieuw
onder VIIIA 107-108, zie daar.
VIII-A 63.
Amsterdam, Lutherkapel
(Amsterdam, voormalige Lutherkapel, Gerrit van der Veenstraat 38)
De
dispositie is die over de periode 1931-195x.
Verdere lotgevallen:
195x, Valckx & van Kouteren, restauratie, wijziging.
1983, Het gebouw wordt als Lutherse Kerk buiten gebruik gesteld en daarna
betrokken door
de Hersteld Apostolische Zendingsgemeente.
1988, Hendriksen & Reitsma, restauratie balgen, wijziging windvoorziening.
2018, De Hersteld Apostolische Zendingsgemeente stoot het gebouw af. Nu is er de
sportschool 'Saints and Stars' in gevestigd. Het orgel is nog aanwezig.
Bronvermelding:
Het Orgel, 28/10/(1931), 73-74;
www.orgbase.nl
(15-12-2021);
www.reliwiki.nl
(15-12-2021).
VIII-A 63.
Amsterdam. Lutherse Diaconesseninrichting
(Amsterdam, voormalige Lutherse Diaconessenziekenhuis, Van Eeghenstraat 222)
De
dispositie is die over de periode 1933-1959.
Verdere lotgevallen:
1933, Valckx & van Kouteren, uitbreiding.
1959, Valckx & van Kouteren,
dispositiewijziging.
xxxx, Het ziekenhuis en het orgel
zijn verdwenen. In de voormalige kapel zetelt nu de
Stichting tot bevordering der Notariële Wetenschap.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(15-12-2021); De Harp, 283/4
(1933), 23;
www.bovenij.nl
(15-12-2021).
VIII-A 65.
Amsterdam, Weeshuiskapel
(Amsterdam, Kapel voormalig Hersteld Evangelisch Luthers Oude Mannen-, Vrouwen-
en Weeshuis, Haarlemmerdijk)
Steenkuyl bouwde zijn orgel in de kast van het vroegere instrument (Van de
Brink, 1828).
De
dispositie is die over de periode 1904-1931.
Verdere lotgevallen:
1931, Steenkuyl & Recourt, dispositiewijziging.
1942, A. Bik, herstelling.
1954, Kapel gesloten.
1955, Het orgel wordt verkocht aan de Protestantse kerk van Stellendam en daar
geplaatst
door Van Leeuwen.
1981, Leeflang, nieuw binnenwerk.
2020, Reil, herstelling.
Bronvermelding:
Broekhuyzen commentaar, nr. A 47;
Encyclopedie V, 188-190;
www.reil.nl
(24-11-2021).
VIII-A 65.
Amsterdam, Rogatekapel
(Amsterdam, voormalige Lutherse Rogatekapel, Toministraat 18)
De
dispositie is die over de periode 1931-1954.
Verdere lotgevallen:
1964, Flentrop, herstelling, dispositiewijziging.
1975, Flentrop, herstelling, toen zijn wellicht ook de beide 2'-registers
verwisseld.
198x, De kerk wordt afgestoten en verbouwd tot moskee. Pijpwerk uit het
Steenkuyl-orgel is
in andere instrumenten verwerkt.
Bronvermelding:
Het Orgel, 28/5 (1931), 34;
www.orgbase.nl
(15-12-2021);
www.flentrop.nl
(23-12-2003).
VIII-A 66.
Amsterdam, St. Franciscus Xaveriuskerk
(Amsterdam, Rooms-Katholieke St.-Franciscus Xaverius, Singel 446)
Tot
1922 is dit orgel fasegewijs vergroot. De dispositie is die over de periode
1922-1985.
Verdere lotgevallen:
1985, Adema/Schreurs, herstelling, schoonmaak, uitbreiding.
1991, Adema/Schreurs, schoonmaak na de kerkrestauratie, uitbreiding.
Bronvermelding:
Hans Fidom, Revolutie in de Amsterdamse
Krijtberg. De restauratie van een romantisch orgel,
Het Orgel, 90/5 (1994), 180-189.
VIII-A 67.
Amsterdam, St. Annakerk
(Amsterdam, voormalige Rooms-Katholieke St.-Annakerk, Wittenburgergracht 5)
De
dispositie is mogelijk die over de periode 1916-1956, een deel van de tekst
lijkt in verband met ruimtegebrek te zijn gewist
Verdere lotgevallen:
1956, Adema/Schreurs, wijziging van tractuur en dispositie.
1970, Het kerkgebouw wordt gesloten. Het
orgel is door Adema/Schreurs overgebracht
naar de St.-Vincentius à Paulokerk te Volendam.
1999, Pels & van Leeuwen, restauratie en dispositiewijziging. Uitbreiding met
een derde
klavier van waar het koororgel bespeeld kan worden.
2009, De speeltafel raakt als gevolg van blikseminslag vernield.
2010, Pels & van Leeuwen, herstel van deze schade.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(16-12-2021).
VIII-A 68.
Amsterdam, St. Nicolaas en Barbarakerk
(Amsterdam, voormalige Rooms-Katholieke St.-Nicolaas & Barbarakerk,
Bilderdijkstraat)
De
dispositie is die over de periode 1923-1965.
Verdere lotgevallen:
1965, Adema/Schreurs, dispositiewijziging.
1990, De kerk wordt buiten gebruik gesteld en gesloopt. Het orgel wordt door
Adema/Schreurs gedemonteerd.
1994, Het orgel wordt herplaatst in de r.k. St.-Callixtuskerk te Groenlo aan de
zuidwand van
het schip.
2012, Adema, groot onderhoud. Het orgel wordt geplaatst op de koorzolder.
Bronvermelding:
www.edvanaken.nl
(16-12-2021); Gerco Schaap, Symfonische
orgelromantiek op Adema-orgel Groenlo,
De Orgelvriend, 55/7-8 (2013), 12-15.
VIII-A 69-70.
Amsterdam, St. Ignatiuskerk
(Amsterdam, voormalige Rooms-Katholieke St.-Ignatiuskerk, Rozengracht 150)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1929.
Verdere lotgevallen:
1971, De kerk wordt gesloten. Het orgel wordt ingenomen door Adema/Schreurs.
Pijpwerk
hieruit is elders hergebruikt.
Bronvermelding:
https://pelsenvanleeuwen.nl
(12-02-2021); Broekhuyzen commentaar A 52.
VIII-A 71.
Amsterdam, O.L.Vrouwekerk
(Amsterdam, voormalige Rooms-Katholieke kerk O.L.V. Onbevlekt Hart van Maria,
Keizersgracht 220)
De
dispositie lijkt het meest op de situatie 1962. Mogelijk is er meer aan dit
instrument veranderd dan in de literatuur wordt aangegeven.
Verdere lotgevallen:
1903, Maarschalkerweerd. Orgel gepneumatiseerd en in twee delen opgesteld.
1962, Adema/Schreurs, restauratie en dispositiewijziging. Tractuur gewijzigd in
elektro-
pneumatiek.
2002, Flentrop, restauratie.
Bronvermelding:
De Tijd, 23-10-1903, 2;
Encyclopedie XV, 79-81; Boer e.a., 74;
www.flentrop.nl
(24-12-2003); Encyclopedie
Supplement, 79-81.
VIII-A 72.
Amsterdam, Allerh. Hartkerk
(Amsterdam, voormalige Rooms-Katholieke kerk Allerheiligst Hart van Jezus,
Vondelstraat 120)
Het
vorige Adema-orgel uit 1890 ging in 1904 door brand verloren. In de herbouwde
kerk plaatste Adema in 1905 een nieuw orgel.
De
dispositie is die als op het moment van oplevering in 1905.
Verdere lotgevallen.
1977, De kerk wordt op 28 augustus buiten gebruik gesteld. Het orgel is
gedemonteerd,
onderdelen hieruit zijn elders hergebruikt.
Bronvermelding:
www.reliwiki.nl
(16-12-2021); Boer e.a. 85.
VIII-A 73-74.
Amsterdam, St. Agneskerk
(Amsterdam, Rooms-Katholieke St.-Agneskerk, Amstelveenseweg 161)
De
dispositie is die als op het moment van oplevering in 1932.
Verdere lotgevallen:
1933, Clavaux, wijziging.
1945, H. Spanjaard, herstelling.
1961, Adema/Schreurs, dispositiewijziging
1980, Adema/Schreurs, herstelling.
1982, Adema/Schreurs, balgherstel.
Bronvermelding:
Dave Lazou, Het Clavaux-orgel in de
Sint-Agneskerk te Amsterdam (1 en 2),
De Orgelvriend, 49/7-8 (2007), 16-22 en 49/9 (2007), 26-32;
Encyclopedie supplement, 237-249.
VIII-A 75.
Amsterdam, St. Franciscuskerk
(Amsterdam, Rooms-Katholieke kerk St.-Franciscus van Assisië, Adm. De Ruyterweg
408)
Dit
orgel is in 1774 door J.P. Hilgers gebouwd voor de vroegere schuilkerk.
De
dispositie is die over de periode 1900-1959.
Verdere lotgevallen:
1959, Verschueren, restauratie.
1992, Flentrop, restauratie.
Bronvermelding:
Hans van der Harst, Het orgel in de Kerk
van de H. Franciscus van Assisië 'de Boom', te Amsterdam,
Het Orgel, 89/9 (1993), 291-301.
VIII-A 76.
Amsterdam, H. Bonifatiuskerk
(Amsterdam, voormalige Rooms-Katholieke St.-Binifatiuskerk, Kastanjeplein 10)
De
dispositie is die over de periode 1931-1947. De correcties hebben betrekking op
de wijzigingen in 1947.
Verdere lotgevallen:
1947, Adema/Schreurs, dispositiewijziging.
1982, De kerk wordt gesloten. Het orgel is verkocht aan Adema/Schreurs. Pijpwerk
hieruit is
elders hergebruikt.
Bronvermelding:
Wim
van de Poel, Het orgel in de R.K.
Bonifatiuskerk te Amsterdam, De
Orgelvriend 14/7-8 (1972), 23;
Kroniek, De Mixtuur, nr. 42
(1983), 477.
VIII-A 77.
Amsterdam, H. Gerardus Majella-kerk
(Amsterdam, voormalige Rooms-Katholieke H. Gerardus Majella-kerk, Ambonplein 61)
Het
orgel werd in 1927 opgeleverd. De dispositie is de oorspronkelijke.
Verdere lotgevallen:
1980, Tractuurwijziging.
1992, De laatste mis werd op 20 december opgediend. Het gebouw is van bestemming
veranderd en Pels-orgel is gesloopt.
Bronvermelding:
Boer e.a. 79;
www.orgbase.nl
(16-12-2021),
www.kerk-en-orgel.nl (21-11-2017).
VIII-A 78.
Amsterdam, H. Thomas van Aquino-kerk
(Amsterdam, voormalige Rooms-Katholieke kerk H. Thomas van Aquino, Rijnstraat
93.
De
dispositie is vermoedelijk die over de periode 1927-1944.
Verdere lotgevallen:
1944, Jos. Vermeulen, dispositiewijziging.
1968, Jos. Vermeulen, herstelling.
1999, De kerk wordt buiten gebruik gesteld. Het orgel is op een onbekend moment
gesloopt.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(16-12-2021).
VIII-A 79.
Amsterdam, O.L.Vrouwe Onbevl. Ontv.-kerk
(Amsterdam, voormalige Rooms-Katholieke O.L.V. Onbevlekt Ontvangen,
Haarlemmerstraat 124)
De
dispositie is vermoedelijk die over de periode 1928-1944. De correcties hebben
betrekking op de wijzigingen van 1944.
Verdere lotgevallen:
1944, Jos Vermeulen, dispositiewijziging.
1976, De kerk wordt buiten gebruik gesteld. Het orgel is gesloopt, pijpwerk
hieruit is elders
hergebruikt.
Bronvermelding:
Boer e.a., 88;
www.reliwiki.nl
(16-12-2021).
VIII-A 80.
Amsterdam, H. Maria Magdalenakerk
(Amsterdam, voormalige Rooms-Katholieke Maria Magdalenakerk, Spaarndammerstraat
460)
Het
door Bouman genoemde opusnummer 160 van Pels slaat op een ander orgel, dat van
de r.k. Margaretha Maria Alacoque te Tilburg. Het correcte opusnummer is 180.
De
dispositie is vermoedelijk die over de periode 1916-1943. De correcties hebben
betrekking op de wijzigingen uit 1943.
Verdere lotgevallen:
1964, De kerk wordt buiten gebruik gesteld. Orgel wordt door Clavaux verplaatst
naar de
St.-Barbarakerk in Rotterdam - Crooswijk.
1975, Het instrument wordt door Scheuerman verplaatst naar de H. Kruisverheffing
in
Rotterdam - IJsselmonde. De kast is verloren gegaan.
1995, Ook deze laatste kerk wordt buiten gebruik gesteld. Het orgel is gesloopt.
Bronvermelding:
Aart de Kort, 100 jaar verdwenen orgels:
Het orgel van de voormalige Magdalenakerk te Amsterdam,
Het Orgel 100/1 (2004), 43.
VIII-A 81.
Amsterdam, O.L.Vrouwe Koningin des Vredes-kerk
(Amsterdam, Rooms-Katholieke kerk O.L.V. Koningin des Vredes, Pijnackerstraat
11)
Dit
instrument is in oorsprong in 1787 door Mittereither gebouwd voor de schuilkerk
'De Star' in Amsterdam. Toen deze kerk door de St.-Augustinuskerk werd
vervangen, verhuisde het orgel mee. In 1816 breidde Van den Brink het met een 2e
klavier. In 1880 is het overgeplaatst naar de St.-Agathakerk te Beverwijk. In
192x is het gepneumatiseerd en zonder kast verplaatst naar de O.L.V. Koningin
des Vredes in Amsterdam.
Voor wat betreft de dispositie beschik ik niet over vergelijkingsmateriaal.
Verdere lotgevallen:
1955, Jos. Vermeulen, uitbreiding.
1978, Jos. Vermeulen, dit binnenwerk hergebruikt ten behoeve van het orgel van
de
Theaterkerk te Wognum (kast Fr. Leichel 1892).
2014, Flentrop, groot onderhoud.
Bronvermelding:
Hans van der Harst, Het orgel in de
Nederlandse Hervormde Kerk te Wognum,
Het Orgel, 75/1 (1979), 15-17; Broekhuyzen commentaar A 62;
www.rodi.nl
(14-06-2024).
VIII-A 82.
Amsterdam, H. Antoniuskerk
(Amsterdam, Russisch-Orthodoxe H. Nikolaas van Myra, Lijnbaansgracht 48)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1924.
Verdere lotgevallen:
2004, Op 28 november is de laatste dienst gehouden. Het gebouw is daarna
overgegaan in
handen van de Russisch-Orthodoxe kerk. Het orgel is nog aanwezig, maar
wordt
kerkelijk niet meer gebruikt.
Bronvermelding:
Boer e.a., 92; Contactbrief voor
kerkenverzamelaars, voorjaar 2005, 30.
VIII-A 83.
Amsterdam, H. Vincentiuskerk
(Amsterdam, voormalige Rooms-Katholieke H. Vincentius à Paolakerk, Jacob van
Lennepkade 211)
De
dispositie is die over de periode 1924-1966.
Verdere lotgevallen:
1966, Adema/Schreurs, nieuwe speeltafel en dispositiewijziging.
1989, De kerk wordt buiten gebruik gesteld en gesloopt. Het orgel is
gedemonteerd, pijpwerk hieruit is hergebruikt in orgels te Pernis, Laren[NH],
Amsterdam en Leeuwarden.
Bronvermelding:
www.adema-kerkorgelbouw.nl
(17-12-2021); Boer e.a., 86;
www.reliwiki.nl
(17-12-2021).
VIII-A 84.
Amsterdam, H. Augustinuskerk
(Amsterdam, voormalige Rooms-Katholieke St.-Augustinuskerk, Rusland 7 /
Spinhuisstreeg)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1881.
Verdere lotgevallen:
1931, Kloosterman, verplaatst naar de nieuwe St.-Augustinuskerk aan de
Postjesweg 123.
1969, Adema/Schreurs, restauratie, herplaatsing in dezelfde kerk.
1977, Adema/Scheurs, herplaatsing in de nieuwe kerkzaal.
198x, Verschueren, herstelling.
2010, Herstelling.
Bronvermelding:
Jongepier e.a., 240; Wegwijzers,
De Orgelvriend, 52/6 (2010), blz
37.
VIII-A 85.
Amsterdam, Kapel Broeders van Maastricht
(Amsterdam, voormalige kapel van de Broeders van Maastricht, Postjesweg 124)
Lotgevallen:
1883, Ibach, gebouwd voor het Nederlandsche Panopitcum in Amsterdam.
Dit wassenbeeldenmuseum werd in 1919 opgeheven.
1920, Pereboom verplaatst het orgel naar de noodkerk van de O.L.V.
van Altijddurende Bijstand in
Amsterdam-West.
192x, Het orgel wordt geplaatst in de het definitieve kerkgebouw van
deze parochie.
1950, Het instrument wordt door Adema verplaatst naar de kapel van de
Broeders van Maastricht in Amsterdam.
1956, Verschueren, nieuw orgel in deze kapel. Het Ibach-orgel wordt
ingenomen.
1957, Verschueren plaatst het instrument als gelegenheidsaanbieding
in de noodkerk van H. Hart van Jezus te Veghel.
1962, Het orgel wordt geplaatst in het definitieve kerkgebouw van
deze parochie.
1976, Elbertse, plaatsing in Veghel van een ander bestaand
instrument. Het Ibach-orgel ging over in particuliere handen en heeft onder meer (gedemonteerd) in Asten
gestaan. Momenteel bevindt het zich in particulier bezit in Gronsveld.
Bronvermelding:
Brochure Orgels gebouwd door de fa. L.
Verschueren c.v. Heythuysen (L), vanaf 1956 (Heythuysen 1959), 12;
www.marktplaats.nl (16-08-2007);
e-mail Rogér van Dijk 02-05-2025; Limburger Koerier,
19-06-1920)
VIII-A 85.
Amsterdam, O.L. Vrouwe Altijddurende Bijstand
(Amsterdam, voormalige Rooms-Katholieke O.L.V. van Altijddurende Bijstand,
Chasséstraat 62)
De
dispositie is die over de periode 1950-1972.
Verdere lotgevallen:
1972, Adema/Schreurs, dispositiewijziging, nieuwe speeltafel.
1993, Elbertse, herstelling.
1998, De kerk wordt buiten gebruik gesteld.
2012, Slooff, het orgel verplaatst naar Vukovar [Kroatië], St. Phillip &
Jacobus.
Bronvermelding:
https://pelsenvanleeuwen.nl
(22-02-2021); Boer e.a. 93;
www.orgelmakers.nl
(17-12-2021);
www.reliwiki.nl
(17-12-2021);
www.sloofforgelbouw.nl
(18-10-2012).
VIII-A 86.
Amsterdam, H.H. Joannes en Ursula-kerk
(Amsterdam, Rooms-Katholieke H.H. Joannes & Ursulakerk, Begijnhof 29-30)
De
dispositie is die over de periode 1930-1946. De dispositie onderaan de pagina
het berekking op een eerder moment.
Verdere lotgevallen:
1946, Adema/Schreurs, dispositiewijziging, nieuwe speeltafel.
2009, Het Pels-binnenwerk wordt gesloopt. Het Van Peteghem-front uit +1787
bleef
gehandhaafd.
Bronvermelding:
https://pelsenvanleeuwen.nl
(22-02-2021); Sint Gregorius-blad,
67/10-11, 174-175; Boer e.a., 76;
www.orgelnieuws.nl
(18-02-2010).
VIII-A 87.
Amsterdam, H.H. Petrus en Pauluskerk
(Amsterdam, Rooms-Katholieke H.H. Petrus- & Pauluskerk, Kalverstraat 58)
De
dispositie is die over de periode 1930-1945.
Verdere lotgevallen:
1945, Adema/Schreurs, dispositiewijziging.
1953, Diefstal van enig pijpwerk.
1959, Adema/Schreurs, dispositiewijziging, nieuwe speeltafel.
2008, Adema, restauratie, herstelling van de oorspronkelijke dispositie. Tevens
plaatsing van
een nieuw koororgel, ook bespeelbaar vanaf de speeltafel van het
Pels-orgel.
Bronvermelding:
https://pelsenvanleeuwen.nl
(22-02-2021); Boer e.a., 83; De Volkskrant,
09-03-1953, 3;
www.orgelnieuws.nl
(17-10-2008).
M.b.t. de voorganger van het hier beschreven
orgel:
Dit orgel is in 1734 door Chr. Muller gemaakt. Het is niet zoals Bouman
stelt in 1885
afgedankt, maar in 1904 door Adema overgeplaatst naar het nieuwe
kerkgebouw. Pels
heeft het in 1930 voor f 400,-
ingenomen. De aanduiding 'Fransche kerk' herinnert
aan de periode dat hier de diensten werden bediend door Karmelieten uit
Parijs.
VIII-A 88.
Amsterdam, St. Dominicuskerk
(Amsterdam, Dominicusgemeente, Spuistraat 14)
De
dispositie is die over de periode 1921-1968.
Verdere lotgevallen:
1921, Adema, dispositiewijziging.
1968, Adema/Schreurs, herstelling, dispositie- en tractuurwijziging.
1994, Adema/Schreurs, gedemonteerd in verband met de kerkrestauratie.
1996, Adema/Schreurs, restauratie, herplaatsing, dispositiewijziging.
1997, Adema/Schreurs, verplaatsing speeltafel.
2004, Adema, dispositiewijziging.
2022, Adema, deelrestauratie.
Bronvermelding:
Encyclopedie XIV, 32-34;
Het Orgel, 119/3 (2023), 36.
VIII-A 89.
Amsterdam, St. Hubertuskapel
(Amsterdam, voormalige Rooms-Katholieke St.-Hubertuskapel, Stadhouderskade 55)
De
dispositie is die over de periode 1906-1970.
Verdere lotgevallen:
1970, De kapel wordt buiten gebruik gesteld. Het orgel is door Adema/Schreurs
overgeplaatst
naar het kerkgebouw De Hoeksteen van de St.-Willibrordus buiten de Veste.
Dispositiewijziging.
1993, De Hoeksteen wordt als R.K.-kerk buiten gebruik gesteld. Daarna hebben in
dit gebouw
andere genootschapen gekerkt. Het
is onduidelijk of dit orgel nog aanwezig is.
Bronvermelding:
Boer e.a. 82;
www.reliwiki.nl
(17-12-2021).
VIII-A 89.
Amsterdam, Maagdenhuis
(Amsterdam, voormalige Rooms-Katholieke Maagdenhuiskapel, Spui 21)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1898.
Verdere lotgevallen:
1953, De kapel wordt buiten gebruik gesteld. Het orgel wordt gedemonteerd door
Adema/Schreurs.
1957, Adema/Schreurs, ongewijzigd (situatie 1898) geplaatst in de r.k.
St.-Bonifatiuskerk te
Wehe - den Hoorn in een eenvoudige kast.
2011, Adema, restauratie, nieuwe kast.
Bronvermelding:
Ton
van Eck,
Het orgel in de H. Bonifatiuskerk te Wehe - den Hoorn (Wehe - den
Hoorn 2011).
VIII-A 90.
Amsterdam, Onze Lieve Vrouwe-gasthuis
(Amsterdam, voormalige Rooms-Katholieke O.L.V.-Gasthuis, 's-Gravensandeplein)
De
dispositie is die over de periode 1904-1964. De correcties hebben betrekking op
de in in 1964 uitgevoerde wijzigingen.
Verdere lotgevallen:
1964, Adema/Schreurs, dispositiewijziging.
1986, De laatste dienst in de kapel wordt gehouden op 16 november. Het orgel is
gedemonteerd door De Wit.
1991, De Wit, plaatsing als koororgel in de r.k. St.-Lambertuskerk te Leuven -
Heverlee [B].
De tractuur is gewijzigd.
Bronvermelding:
Gerco Schaap, Amsterdams Adema-orgel naar
België, De Orgelvriend, 37/5
(1995), 8-10.
VIII-A 90.
Amsterdam, St. Elisabethsgesticht
(Amsterdam - Oost, voormalige Rooms-Katholieke St.-Elisabethsgasthuis,
Mauritskade 25-27)
De
dispositie is die over de periode 1901 tot een onbekend moment van wijziging
voor 1969. Uit vergelijking van Boumans gegevens met die uit de
Encyclopedie, blijkt dat voor 1969
al een dispositiewijziging plaatsgevonden moet hebben.
Verdere lotgevallen:
19xx, Dispositiewijziging.
1969, Adema/Schreurs, plaatsing in de r.k. kerk van het Allerheiligste Sacrament
te
Amsterdam. Dispositiewijziging.
1991, Adema/Schreurs, plaatsing in de r.k. H. Engelbewaarderskerk te
Hazerswoude-Dorp.
Dispositiewijziging.
Bronvermelding:
De Tijd, 05-07-1901, 6; Encyclopedie XIV,
95-96.
VIII-A 91.
Amsterdam, O.L. Vrouwe Rozenkrans-kerk
(Amsterdam - Zuid, Rooms-Katholieke kerk O.L.V. van de Allerheiligste
Rozenkrans, Obrechtstraat 30)
De
dispositie is die over de periode 1918-1957.
Verdere lotgevallen:
1939, Het front wordt gewijzigd om het roosvenster beter zichtbaar te maken.
1957, Jos. Vermeulen, dispositie- en tractuurwijziging, nieuwe speeltafel.
1967, Jos. Vermeulen, uitbreiding met een Rugwerk. De tongwerken worden
vernieuwd.
1990, Flentrop, herstelling.
2012, Pels & van Leeuwen, restauratie. Dispositie Hoofdwerk en Zwelwerk
gereconstrueerd.
Het Rugwerk wordt verwijderd en vervangen door een Positief.
Bronvermelding:
Het Gregorius-Blad, 1918-03, 44-46;
www.flentrop.nl
(24-12-2003);
www.orgelnieuws.nl (22-02-2012).
VIII-A 92.
Sloten, H. Pancratiuskerk
(Amsterdam - Sloten, Rooms-Katholieke H. Pancratiuskerk, Sloterweg 1184)
Het
orgel is in 1883 door Ypma gemaakt voor de H. Pancratius te Amsterdam - Osdorp.
In 1902 plaatste Jos. Vermeulen het in gepneumatiseerde vorm in deze kerk. De
dispositie is die van na de wijziging van 1959.
Verdere lotgevallen:
1959 (niet 1957), Adema/Schreurs, dispositiewijziging.
2000, Elbertse, restauratie.
Bronvermelding:
Boer e.a. 78,
www.orgelmakers.nl
(17-12-2021).
VIII-A 93.
Amsterdam, Magister Vocat
(Amsterdam - Slotervaart, voormalige Rooms-Katholieke Pedagogische Akademie
Magister Vocat, Jan Tooropstraat)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1964.
Verdere lotgevallen:
2015, Het orgel wordt door Adema verplaatst naar de Genadekapel van de r.k.
O.L.V. ter
Nood in Heiloo.
Bronvermelding:
Boer e.a., 93;
www.orgbase.nl
(19-01-2022).
VIII-A 94.
Amsterdam, St. Ignatiuscollege
(Amsterdam, Rooms-Katholieke St.-Ignatiusgymnasium, Pieter de Hooghstraat /
Hobbemakade)
De
dispositie is die over de periode 1931-1954.
Verdere lotgevallen:
1954, Adema/Schreurs, dispositiewijziging.
2002, Flentrop, demontage in afwachting van overplaatsing naar een niet bekende
locatie in
Rome.
Bronvermelding:
https://pelsenvanleeuwen.nl
(12-02-2021);
www.flentrop.nl
(24-12-2003).
VIII-A 94.
Amsterdam, H. Johannes de Doper
(Amsterdam, voormalige Rooms-Katholieke noodkerk St. Johannes de Doper,
Warmondstraat)
Voor wat betreft de dispositie beschik ik niet over vergelijkingsmateriaal.
Verdere lotgevallen:
Gezien het bouwjaar en de beperkte grootte zal dit orgel voor de noodkerk
gemaakt zijn.
In
1963 werd een nieuw kerkgebouw (de St.-Jan de Doper) in gebruik genomen aan de
Heemstedestraat. Daar werd pas in 1969 een gebruikt Adema-orgel geplaatst. Het
Verweys-orgel heeft vermoedelijk de periode 1963-1969 overbrugd. Bouman geeft
aan dat het later als koororgel in de St.-Willibroduskerk is geplaatst,
onduidelijk is welke.
Verdere lotgevallen:
Onbekend.
Bronvermelding:
www.reliwiki.nl
(22-12-2021).
VIII-A 95.
Amsterdam, St. Jacobsgesticht
(Amsterdam, kapel Bejaardentehuis St.-Jacob, Plantage Middenlaan 52)
De
dispositie is die over de periode 1938 (nieuw binnenwerk in de kast van 1876)
tot 1966.
Verdere lotgevallen:
1966, Adema/Schreurs, dispositiewijziging.
Bronvermelding:
https://pelsenvanleeuwen.nl
(15-02-2021); Boer e.a., 89.
VIII-A 95.
Amsterdam, Museum Amstelkring
(Amsterdam, museum Ons' Lieve Heer op Solder, Oudezijds Voorburgwal 38)
Dit
kistorgel (mogelijk gaat het om een serie-positief 'Continuo' van De Koff) wordt
in geen enkele andere bron genoemd. Mogelijk betreft het een tijdelijke
opstelling ten behoeve van een concert.
VIII-A 96.
Amsterdam, Museum Amstelkring
(Amsterdam, museum Ons' Lieve Heer op Solder, Oudezijds Voorburgwal 38)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1794.
Verdere lotgevallen:
2011, Elbertse, restauratie.
Bronvermelding:
www.orgelmakers.nl
(18-12-2021).
VIII-A 96.
Amsterdam, St. Bernardusgesticht
(Amsterdam, voormalig Huize St.-Bernardus, Nieuwe Passeerdersstraat 2)
De
dispositie is die over de periode 1910-2010.
Verdere lotgevallen:
1910, Adema, dispositiewijziging.
1915, Adema, het orgel wordt verplaatst naar de nieuwe kapel.
1947, Adema, schoonmaak en herstelling.
1956, Adema, herstelling.
1960, Adema, herstelling.
1968, Het orgel wordt verplaatst binnen de kapel.
1984, Adema/Schreurs, restauratie, de dispositiewijziging van 1910 worden
ongedaan
gemaakt.
1999, Adema, herstelling.
2001, Adema, herstelling.
2006, Het orgel raakt op 5 december door brand beschadigd.
2010, Adema, restauratie/reconstructie, het orgel wordt verplaatst naar de r.k.
H.H. Joannes &
Ursula te Amsterdam.
Bronvermelding:
Ton
van Eck & René Verwer, De orgels van de
kapel toegewijd aan de HH. Joannes en Ursula aan het Begijnhof en van Huize
St.-Bernardus in Amsterdam (Amsterdam 2010), 15-18.
VIII-A 97.
Amsterdam, Oud-Kath. St. Willebrordus en Johannes-kerk
(Amsterdam, voormalige Oud-Katholieke St.-Willebrordus & Johannes,
Brouwersgracht 132)
De
dispositie is die van na de werkzaamheden van 1924.
Verdere lotgevallen
1938, Herstelling.
1953, Het kerkgebouw wordt buiten gebruik gesteld.
1955, Het orgel wordt verkocht aan de fa. Sanders.
1959, Sanders, plaatsing in de Hervormde kerk van Daarle, voorzien van een
modern front in
open opstelling.
1982, Reil, nieuw orgel in Daarle. Van het hier beschreven orgel zijn de
Bätz-registers
bewaard gebleven.
Bronvermelding:
S.W.J. Schade van Westrum, De orgels in de
Oud-Katholieke kerk aan de Brouwersgracht te Amsterdam (typoscript,
29-06-1945); Broekhuyzen commentaar nr. U 18.
VIII-A 97.
Amsterdam, Oud-Kath. St. Petrus en Paulus-kerk
(Amsterdam, Oud-Katholieke kerk H.H. Petrus- & Paulus, Ruysdaelstraat 39)
De
dispositie is die over de periode 1923-1947.
Verdere lotgevallen:
19xx, De gereserveerde Trompet 8' wordt geplaatst.
1938, Sanders, wijziging.
1947, Sanders, dispositiewijziging.
2011, Slooff, restauratie.
Bronvermelding:
Jongepier e.a., 232;
www.sloofforgelbouw.nl
(02-06-2022).
VIII-A 98.
Amsterdam, St. Aloysiusgesticht
(Amsterdam, voormalige Huize Aloysius, Eilandstraat 177)
Het
orgel is 1734 door Henricus Titz gemaakt. De dispositie is over de periode
1880-194x.
Voorafgaand aan de plaatsing in Amsterdam stond dit instrument korte tijd in het
r.k.
St.-Johannes de Deo-ziekenhuis in Haarlem.
Verdere lotgevallen:
1942, Standaart, het orgel wordt verplaatst naar de Vrijzinnig Hervormde kerk te
Hilversum.
194x, Kleine dispositiewijziging.
1970, Het orgel wordt verplaatst naar de Evangelisch Lutherse kerk te Hilversum.
1980, Verschueren, restauratie.
2021, Elbertse & Verschueren, overplaatsting van het orgel naar de Protestantse
Johanneskerk
te Laren [NH].
Bronvermelding:
Encyclopedie I, 281-282; Gerco Schaap,
Het Titz-orgel in de Johanneskerk te
Laren, De Orgelvriend 69/9
(2021), 10-15; Rogér van Dijk, "Het
orgeltje, tot dusverre in gebruik, heeft zijn jaren met eere gedragen", Het
'nieuwe' orgel van de Johanneskerk in Laren,
Het Orgel, 118/4 (2022), 17-28.
VIII-A 98.
Amsterdam, St. Piusgesticht
(Amsterdam, voormalig Piusklooster, Egelantiersgracht 143-159)
De
dispositie is die over de periode 1915-1951.
Verdere lotgevallen:
1951, Adema/Schreurs, restauratie/wijziging.
1961, Het orgel wordt ingenomen door Verschueren, verdere lotgevallen onbekend.
196x, Het kloostercomplex wordt gesloopt.
Bronvermelding:
www.adema-kerkorgelbouw.nl
(19-12-2021);
https://kerk-en-orgel.nl
(19-12-2021); mondelinge informatie Victor Timmer dd 10-05-2023.
VIII-A 99-100.
Amsterdam, St. Willebrorduskerk (binnen de Veste)
(Amsterdam, Rooms-Katholieke St.-Willibrorduskerk binnen de Veste, Prinsengracht
756)
De
dispositie lijkt in eerste instantie die uit 1941 met als correcties daarop de
in 1942 uitgevoerde wijzigingen. Als we de informatie van Bouman vergelijken met
die uit andere bronnen, dan blijkt enig verschil van inzicht over wat precies in
1941 en wat in 1942 is uitgevoerd. Het eindresultaat van de beschrijving
(initieel en correcties) is in ieder geval de dispositie van na 1942.
Verdere lotgevallen:
198x, Boer, schoonmaak en dispositiewijzigingen.
1997, Gebr. Vermeulen, demontage en opslag in Weert.
1998, Het orgel wordt na de bedrijfsbeëindiging van de Gebr. Vermeulen
opgeslagen bij
Flentrop.
2006, Elbertse & Flentrop, restauratie met de situatie 1882 als uitgangspunt.
Bronvermelding:
Rogér van Dijk & Cees van der Poel, Twee
Smits-orgels: Historie en restauratie,
Het Orgel, 104/1 (2008), 22-39.
VIII-A 101.
Amsterdam, St. Willebrorduskerk (buiten de Veste)
(Amsterdam, voormalige Rooms-Katholieke kerk St.-Willibrodus buiten de Veste,
Amsteldijk 36)
De
eerst vermelde dispositie is die over de periode 1968-2002, de tweede dispsoitie
is die over de periode 1890-1968.
Verdere lotgevallen:
1966, In juni vindt laatste dienst plaats en wordt de kerk gesloten in verband
met de slechte
bouwkundige situatie.
1969, Adema/Schreurs, het orgel wordt verplaatst naar de St.-Jan de Doper te
Amsterdam.
Nieuwe kast, dispositiewijziging.
1997, Ook de St.-Jan de Doper wordt buiten gebruik gesteld. Balg, windladen en
pijpwerk
worden verkocht aan de r.k. St.-Jansbasiliek te Laren [NH].
2002, Adema, plaatsing in Laren, Dispositiewijziging, nieuw front in
historiserende stijl.
Bronvermelding:
www.reliwiki.nl
(22-12-2021); Peter van Dijk, De orgels
van de St.-Jansparochie te Laren, Het
Orgel, 100/1 (2004), 15-21.
VIII-A 102.
Amsterdam, Maarten Lutherkerk
(Amsterdam - Zuid, Protestantse Maarten Lutherkerk, Dintelstraat 134)
De
dispositie is die over de periode 1937-1943.
Verdere lotgevallen:
1943, Flentrop, uitbreiding van het Hoofdwerk met een Bourdon 16'.
2000, Flentrop, groot onderhoud.
2007, Op 16 september is de laatste dienst gehouden. Het gebouw wordt nu door
een Lutherse
gemeente gebruikt.
Bronvermelding:
www.flentrop.nl
(22-12-2021); Contactbrief voor
kerkenverzamelaars, voorjaar 2008, 30.
VIII-A 103-104.
Amsterdam, St. Willibrorduskerk (binnen de Veste)
(Amsterdam, Rooms-Katholieke St.-Willibrorduskerk binnen de Veste, Prinsengracht
756)
Bouman meldt hier wederom een moeilijk te dateren dispositie. Deze komt ook niet
overeen met de door Boer e.a. geschetste situatie.
Zie
de annotatie onder VIII-A 99-100.
VIII-A 105.
Amsterdam, Nieuwe Walenkerk
(Amsterdam, voormalige Nieuwe Walenkerk, Keizersgracht 676)
De
dispositie is die over de periode 1912-1948.
Verdere lotgevallen:
1948, Spanjaard, nieuwe laden, nieuwe windvoorziening, dispositiewijziging.
1986, Scheuerman, herstelling.
1989, Reil, het orgel wordt gedemonteerd en opgeslagen in Heerde.
2011, Reil, restauratie, dispositieherstel. Het orgel wordt herplaatst in de
r.k. O.L.V-Visitatie
te Budel.
Bronvermelding:
Dave Lazoe, Het Dalstein & Haerpfer-orgel
in de kerk van Onze Lieve Vrouw Visitatie te Budel (1 en 2),
De Orgelvriend, 58/5 (2016), 16-22
en 58/6 (2016), 14-19.
VIII-A 106.
Amsterdam, Oude Walenkerk
(Amsterdam, Waalse Kerk, Walenpleintje 159)
De
dispositie is die van voor de restauratie van 1965. De correcties hebben
betrekking op de wijzigingen dat jaar.
Verdere lotgevallen:
1951, Bergmeyer, herstelling.
1965, Ahrend & Brunzema, restauratie, herstel van de situatie 1734.
1970, Fama & Raadgever, onderhoudswerkzaamheden.
1976, Ahrend, nieuwe temperatuur.
1982, Fama & Raadgever, onderhoudswerkzaamheden.
1993, Van Eeken, herstelling.
2000, Van Eeken, restauratie van de windlade en frontpijpen van het Rugwerk.
Bronvermelding:
Broekhuyzen commentaar nr. A 32; Raadgever; Günther Lade,
40 Jahre Orgelbau Jürgen Ahrend (Leer 1994), 35;
www.henkvaneeken.com (27-08-2004).
VIII-A 107-108.
Amsterdam, Rijksmuseum
(Amsterdam, Rijksmuseum, Museumstraat 1)
Bouman beschrijft dit orgel ook onder VIII-A 59. Beide disposities komen op
hoofdlijnen overeen met de beschrijvingen door Broekhuyzen en G.A.C. de Graaf.
Bouman geeft als voetshoogte van de Prestant op het Bovenwerk echter 8', de
beide andere schrijvers 4'.
Verdere lotgevallen:
1951, Jacobs-Werner, plaatsing van de kasten aan de noordwand van de Koorkerk te Middelburg. Het binnenwerk heeft op diverse locaties opgeslagen gelegen.
2008, Elbertse, het binnenwerk wordt voor onderzoek opgesteld in het gebouw van
de Rijksdienst voor Archeologie, Cultuurlandschap en Monumenten te Lelystad.
2013, De Raad van State beslist dat de in Middelburgs staande kast verplaatst
moet worden naar de Nicolaïkerk te Utrecht.
2022, Elbertse, het binnenwerk wordt opgeslagen in het Collectie Centrum
Nederland in
Amersfoort.
2026, Reil, demontage van de kast en ops;ag in het CCNL te Amersfoort
Bronvermelding:
Broekhuyzen nr. U 3; G.A.C. de Graaf, Het
Orgell der Kerkcke genaempt Ste Niclaes Tutrecht (slot),
Het Orgel, 47/2 (1950), 5-9; Rogér van Dijk, 'Het Peter
Gerritsz-orgel van de Nicolaikerk te Utrecht', bijdrage in Henk Verhoef [red.],
Het oude orgel van de Nicolaikerk te
Utrecht. Kroongetuige van de Nederlandse muziekgeschiedenis (Zutphen 2009),
11-153;
www.orgelnieuws.nl
(15-03-2013); n.n., Verhuizing
Gerritsz-orgel, De Orgelvriend,
64/5 (2022), 5.
VIII-A 109.
Amsterdam, Engelsche Kerk
(Amsterdam, English Reformed Church, Begijnhof 48)
De
dispositie is die over de periode 1907-2000
Verdere lotgevallen:
1954, Flentrop, restauratie.
1998, Het Ingram-binnenwerk is tevergeefs te koop gezet en daarna per pijp
verkocht.
2000, Flentrop, nieuw binnenwerk, grotendeels gebaseerd op de situatie 1753.
Bronvermelding:
www.flentrop.nl
(22-12-2021); Advertentie in De
Orgelvriend, 40/10 (1998), 28; Willem van Twillert,
Het eerste 'scheve' orgel van Flentrop
staat in de Engelse kerk te Amsterdam,
De Orgelvriend, 42/9 (2000), 2-7.
VIII-A 109.
Amsterdam, Episcopaalse Kerk
(Amsterdam, Church of
England Christ Church, Groenburgwal 42)
De
dispositie is die tot de werkzaamheden van 1954. Op het Hoofdwerk is een Fluyt
2' gereserveerd.
Verdere lotgevallen:
1936, Flentrop, wijziging windvoorziening.
1954, Flentrop, restauratie/uitbreiding.
Bronvermelding:
www.flentrop.nl
(23-12-2003).
VIII-A 110.
Amsterdam, Remonstrantsche Keizersgrachtkerk
(Amsterdam, voormalige Oude Remonstrantse kerk, Keizersgracht 102)
De
dispositie is die over de periode 1909-1949. De correctie heeft betrekking op de
dispositiewijziging dat jaar.
Verdere lotgevallen:
1949, Flentrop, restauratie, kleine dispositiewijziging.
1990, Kaat & Tijhuis, herstelling.
2009, Adema, restauratie, herstel van de situatie 1909.
Bronvermelding:
www.orgelnieuws.nl
(09-09-2009).
VIII-A 111.
Amsterdam, Remonstrantsche Nieuwe Kerk
Amsterdam, Nieuwe kerk Vrijburg, Diepenbrockstraat 46)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1933.
Verdere lotgevallen:
1963, Het orgel is gesloopt.
Bronvermelding:
Het Orgel, 29/11 (1932), 89;
www.orgbase.nl
(23-12-2021).
VIII-A 112.
Amsterdam, Evangelische Gemeente
(Amsterdam, voormalige Vrij Evangelische Weteringkerk, 3e
Weteringdwarsstraat 18)
De
kast en een deel van het binnenwerk van dit orgel zouden afkomstig zijn van een
Knipscheer-orgel uit 1874. Steenkuyl herzag in 1904 het binnenwerk. De
dispositie is die over de periode 1904-1984.
Verdere lotgevallen:
1967, Het kerkgebouw wordt buiten gebruik gesteld.
1969, Bakker & Timmenga, het orgel wordt ongewijzigd overgeplaatst naar de Vrije
Evangelische Gemeente te Leeuwarden.
1984, Haarsma. Het binnenwerk wordt op een nieuwe mechanische sleeplade
geplaatst, ook
wordt een mechanisch vrij pedaal toegevoegd.
Bronvermelding:
www.reliwiki.nl
(23-12-2021); Leegwater 200; mondelinge informatie Siebe Haarsma (19-09-1984).
VIII-A 112.
Amsterdam, Gereformeerde Gemeente
(Amsterdam-Centrum, Gereformeerde Gemeente, Looiersgracht 70.
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1938.
Verdere lotgevallen:
1958, Fonteyn & Gaal, het orgel wordt verplaatst naar de Gereformeerde Gemeente
te
Rhenen.
1966, Restauratie. Dispositiewijziging?
1982, De Jongh, nieuw orgel in Rhenen. Het Verweys-orgel is gesloopt.
Bronvermelding:
http://orgelsnoordholland.50webs.com
(21-08-2012).
VIII-A 113.
Amsterdam, Doopsgezinde Singelkerk
(Amsterdam, Doopsgezinde kerk Het Lam, Singel 452)
De
dispositie is die over de periode 1930-1983.
Verdere lotgevallen:
1983, Kaat & Tijhuis, nieuw binnenwerk.
1985, Kaat & Tijhuis, plaatsing van een nieuwe elektrische speeltafel.
2014, Verschueren, groot onderhoud.
Bronvermelding:
Kroniek,
De Mixtuur, nr. 45 (1984), 620-621;
Kroniek,
De Mixtuur, nr. 52 (1986), 91;
www.orgelnieuws.nl
(23-12-2021).
VIII-A 114.
Amsterdam, First Church of Christ Scientist
(Amsterdam, First
Church of Christ, Scientist, Wagnerstraat 32)
De
dispositie is die vanaf 1937, de plaatsing in dit kerkgebouw.
Verdere lotgevallen:
1993, Kaat & Tijhuis, herstelling.
Bronvermelding:
De Harp, 29/6 (1934), 6;
De Harp, 32/6 (1937), 46;
www.flentrop.nl
(08-04-2003).
VIII-A 115.
Amsterdam, Hersteld-Apostolische kerk (Bloemgracht)
(Amsterdam, Hersteld Apostolische Zendingskerk, Bloemgracht 96-100)
Het
binnenwerk in een oudere kast is uit 1882. De dispositie is die over de periode
1927-1960.
Verdere lotgevallen:
1960, Adema/Schreurs, restauratie, dispositiewijziging.
198x, Flentrop, herstel voeten frontpijpen.
2003, Kaat & Tijhuis, plaatsing van een van elders afkomstig Van Leeuwen-orgel.
Het lot van
het Adema-orgel is onbekend.
Bronvermelding:
www.hazk.nl
(06-05-2009).
Over het hier door Bouman genoteerde koororgel heb ik geen informatie kunnen
vinden.
VIII-A 116.
Amsterdam, Hersteld-Apostolische kerk (Plantage Franschelaan)
(Amsterdam, voormalige Nieuw Apostolische kerk, Henri Polaklaan 36.
De
Plantage Franschelaan heeft in 1945 een andere naam gekregen, de Henri
Polaklaan.
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1939.
Verdere lotgevallen:
199x, Het kerkgebouw wordt buiten gebruik gesteld. Het lot van het Dekker-orgel
is
onbekend.
Bronvermelding:
Opdrachtencahier A.S.J. Dekker;
www.reliwiki.nl
(24-12-2021).
VIII-A 116.
Amsterdam, Hersteld-Apostolische kerk (Overtoom)
(Amsterdam, voormalig gebouw Apostolisch Genootschap, Overtoom 209)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1937.
Verdere lotgevallen:
1987, Het kerkgebouw wordt buiten gebruik gesteld. Het lot van het Dekker-orgel
is
onbekend.
Bronvermelding:
Opdrachtencahier A.S.J. Dekker;
www.reliwiki.nl
(24-12-2021).
VIII-A 117.
Amsterdam, Hersteld-Apostolische kerk (Archimedesweg)
(Amsterdam - Watergraafsmeer, Apostolische Gemeente, Archimedesweg 97)
Voor wat betreft de dispositie beschik ik niet over vergelijkingsmateriaal.
Verdere lotgevallen:
1944, Flentrop, revisie.
+1955,
Het Speith-orgel stond in een nis boven de kansel en voldeed niet als gevolg van
die
plaatsing en de beperkte grootte. Het werd vergroot met een 2e
klavier waarvan de
kast en het pijpwerk op de gaanderij tegenover de kansel werden
geplaatst.
1972, Nieuw orgel, gemaakt door leden van de eigen gemeenschap. Het lot van het
hier
beschreven instrument is onbekend.
Bronvermelding:
www.flentrop.nl
(12-12-2021);
www.orgbase.nl
(12-12-2021).
VIII-A 118.
Amsterdam, Doopsgezinde Oosterparkkerk
(Amsterdam, Nederlandse Gereformeerde Oosterparkkerk, Oosterpark 4)
De
dispositie is die over de periode 1904-1958.
Verdere lotgevallen:
1958, Van Leeuwen, herstelling, dispositiewijziging.
1971, Adema/Schreurs, restauratie, dispositiewijziging.
2008, Flentrop, herstelling.
2021, Wimmenhove, herstelling.
Bronvermelding:
Encyclopedie XIV, 76-78;
www.flentrop.nl
(24-12-2021);
www.deorgelmaker.nl (16-01-2024)
VIII-A 118.
Amsterdam, Begraafplaats Vredenhof
(Amsterdam - Sloten, Begraafplaats Vredenhof, Haarlemmerweg 367)
Het
orgel komt niet onder Amsterdam voor in de
Opusbücher van Walcker. Mogelijk is het een gebruikt instrument, dan wel
is het via een tussenpersoon aangekocht.
Voor wat betreft de dispositie beschik ik niet over vergelijkingsmateriaal.
Verdere lotgevallen:
196x, Na de dood van de organist Simon Goede (1893-1969), die dit instrument 35
jaar
bespeelde, is het Walcker-orgel gesloopt.
Bronvermelding:
www.geheugenvanwest.nl
(01-03-2013).
VIII-A 119.
Amsterdam, Begraafplaats Zorgvlied
(Amsterdam. Kapel Begraafplaats Zorgvlied, Amsteldijk 273).
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1930.
Verdere lotgevallen:
1956, Verschueren, nieuw orgel waarin enig materiaal uit het Dekker-orgel is
verwerkt.
Bronvermelding:
Kees Weggelaar, De orgels van 'Zorgvlied'
in Amstelveen, De Orgelvriend,
53/6 (2011), 24-31.
VIII-A 119.
Amsterdam, Gebouw der Coöper. Vereeniging voor Lijkbezorging
(Amsterdam, voormalige Aula PC-uitvaart, P.C.Hooftstraat 176)
Voor wat betreft de dispositie beschik ik niet over vergelijkingsmateriaal.
Verdere lotgevallen:
1938, Flentrop, nieuwe kast.
+1960,
Het is onduidelijk op welke locatie in Velsen dit instrument is herplaatst,
mogelijk is
het in particulier bezit gekomen.
Bronvermelding:
De Harp, 33/10 (1938), 77.
VIII-A 120.
Amsterdam, Nieuwe Oosterbegraafplaats
(Amsterdam - Watergraafsmeer, Nieuwe Oosterbegraafplaats, Kruislaan 126)
De
dispositie is gelijk aan die bij de oplevering in 1939.
Verdere lotgevallen:
1983, Kaat & Tijhuis, nieuwe rugwerklade.
2015, Pels & van Leeuwen, afsluiting van de gefaseerde restauratie.
Bronvermelding:
De Harp, 34/9 (1939), 68-69;
www.orgelnieuws.nl (03-06-2015).
VIII-A 121-122.
Amsterdam, St. Willebrorduskerk (buiten de Veste)
(Amsterdam, voormalige Rooms-Katholieke St.-Willibrordus buiten de Veste,
Amsteldijk 36)
De
dispositie is die over de periode 1924-1946. De correcties op de tekst hebben
betrekking op latere toevoegingen en wijzigingen.
Verdere lotgevallen:
1946, Plaatsing van de ontbrekende labialen.
1949, Plaatsing van de ontbrekende tongwerken op de 32' na.
1966, Erediensten beëindigd in verband met bouwkundige staat kerkgebouw.
1968, Het orgel wordt verkocht aan Eppinga. 'Voor de foto' vond demontage
plaats, dat wil
zeggen één frontpijp werd uitgenomen en die na vertrek van de pers snel
weer
teruggeplaatst.
1969, Het orgel wordt verkocht aan de
Stichting Sint Willibordusorgel tot behoud van
het grote Adema-orgel uit de voormalige Sint Willibrorduskerk te
Amsterdam
en door Adema/Schreurs gedemonteerd en opgeslagen op diverse
locaties.
1972, Adema/Schreurs, herplaatsing als hoofdorgel in de St.-Bavobasiliek te
Haarlem,
tractuurwijziging.
1978, Adema/Schreurs, uitbreiding met een kroonwerk.
1991, Adema/Schreurs, uitbreiding met een Contra Fagot 32'.
1995, Eminent, computergestuurde Setzer geplaatst.
2005, Adema/Schreurs, restauratie.
Bronvermelding:
Bernard Bartelink, 75 jaar
'Willibrordus-orgel': Het Adema/Schreurs-orgel in de kathedrale Basiliek St.
Bavo te Haarlem 1923-1998, De
Orgelvriend 40/6 (1998), 10-15;
www.reliwiki.nl
(27-12-2021).
VIII-A 123-124.
Amsterdam, Geref. Waalkerk
(Amsterdam, voormalige Gereformeerde Waalkerk, Ijselstraat 32)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1938, alleen wordt in twee artikelen
in De Harp bij het Pedaal ook een
Resultantbas 32' genoemd.
Verdere lotgevallen:
1980, De kerk wordt afgestoten. Het orgel is gedemonteerd, enig pijpwerk is door
Kaat &
Tijhuis hergebruikt voor een
orgel in de Protestantse kerk De Kandelaar te Holten.
Bronvermelding:
De Harp, 33/8 (1938), 62;
De Harp, 34/1 (1939), 6;
www.orgbase.nl
(19-12-2021).
VIII-A 125.
Amsterdam, Buiten Amstelkerk
(Amsterdam, voormalige Gereformeerde Buiten Amstelkerk, Albert Cuypstraat 182)
De
dispositie is die over de periode 1914-1971.
Verdere lotgevallen:
1967, De kerk wordt buiten gebruik gesteld.
1968, Het orgel wordt aangekocht ten behoeve van de Hervormde Remigiuskerk te
Steenderen.
1971, Blank, restauratie, uitbreiding, plaatsing in Steenderen.
1997, Reil, restauratie.
Bronvermelding:
A.Bijvank, De orgels in de Ned. Herv. Kerk
te Steenderen, De Orgelvriend,
22/3 (1980), 20-21; Van Os 2021.
VIII-A 126.
Amsterdam, Keizersgrachtkerk
(Amsterdam, Protestantse Keizersgrachtkerk, Keizersgracht 566)
De
dispositie is die over de periode 1933-1968.
Verdere lotgevallen:
1968, Fonteyn & Gaal, dispositiewijziging, wijziging windvoorziening.
1982, Kaat & Tijhuis, dispositiewijziging.
2007, Elbertse, restauratie, dispositiewijziging.
Bronvermelding:
www.kgk.dds.nl
(13-04-2006).
VIII-A 127.
Amsterdam, Haarlemmerpoortkerk
(Amsterdam, voormalige Gereformeerde Haarlemmerpoortkerk, Planciusstraat 19)
De
dispositie is die over de periode 1936-1965.
Verdere lotgevallen:
1965, De laatste dienst in de Haarlemmerpoortkerk vindt plaats op 27 juni. Het
orgel is door
G.A.C. de Graaf in gewijzigde vorm herplaatst in de Geref. Kerk De Ark in
Amsterdam - Noord.
197x, P.C. Bik, dispositiewijziging.
1988, P.C. Bik, herstelling
1989, P.C. Bik, uitbreiding.
2003, Elbertse, herstelling.
Bronvermelding:
Kroniek,
De Mixtuur, nr. 64 (1989), 216;
www.orgelmakers.nl (28-12-2021).
VIII-A 128.
Amsterdam, Raamkerk
(Amsterdam, voormalige Gereformeerde Raamkerk, Hugo de Grootkade 20)
Dit
orgel is oorspronkelijk gebouwd voor de r.k. H. Joseph te Delft. De dispositie
is die over de periode 1935-1987.
Verdere lotgevallen:
1963, Op 29 september vindt de laatste dienst in de Raamkerk plaats.
1964, Balster, demontage. Alle het snij- en verguldwerk en de kast zijn verloren
gegaan.
Harkema verplaatst het orgel naar de Geref. Pelgrimskerk in Haarlem -
Zuid, ander
front, nieuwe klaviatuur en registratuur.
1987, Kaat & Tijhuis, restauratie, dispositiewijziging, nieuwe kast.
Bronvermelding:
Broekhuyzen commentaar nr. D 9.
VIII-A 129.
Amsterdam, Schinkelkerk
(Amsterdam, voormalige Gereformeerde Schinkelkerk, Amstelveenseweg 136)
De
dispositie is die over de periode +1925-1962.
Verdere lotgevallen:
+1925,
Vox Celeste 8' aan het Bovenwerk toegevoegd.
1962, Verschueren, restauratie, wijziging.
1975, Het orgel wordt verplaatst naar de Geref. Raphaëlkerk te Amsterdam.
1998, Pels & van Leeuwen, het orgel verplaatst naar de Nederlandse Gereformeerde
Kerk De
Voorhof in Nieuwleusen, dispositiewijziging.
Bronvermelding:
Jongepier e.a., 231; Nederlands Dagblad,
25-04-1996, 8.
VIII-A 130.
Amsterdam, Raphaëlpleinkerk
(Amsterdam, voormalige Gereformeerde Raphaëlkerk, Raphaëlplein 27)
De
dispositie is die over de periode 1931-195x.
Verdere lotgevallen:
195x, Kleine dispositiewijziging.
1975, Verschueren sloopt het Valckx & van Kouteren-orgel en plaatst hier het
orgel uit de
Amsterdamse Schinkelkerk.
Bronvermelding:
Het Orgel, 28/5 (1931), 33;
www.orgbase.nl
(28-12-2021).
VIII-A 131.
Nieuwer Amstel, Pauluskerk
(Amstelveen - Nieuweramstel, Protestantse wijkgemeente van bijzondere aard, Eben
Haëzerkerk, Wolfert van Borsselenweg 116)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1938. De correcties hierop hebben
betrekking op de in 1951 uitgevoerde werkzaamheden.
Verdere lotgevallen:
1951, Van Leeuwen, forse vergroting.
1966, A.H. de Graaf, herstelling
1974, Fonteyn & Gaal, restauratie.
2004, Pels & van Leeuwen, restauratie.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(28-12-2021); De Orgelvriend, dec.
2001, 6-7.
VIII-A 132.
Amsterdam, Rehobothkerk
(Amsterdam - Watergraafsmeer, voormalige Gereformeerde Rehobothkerk, Zacharias
Jansestraat 57)
Het
moment van plaatsing in Amsterdam was in 1913. De dispositie is die over de
periode 1930-195x.
Verdere lotgevallen:
1926, A. Bik, uitbreiding met vrij Pedaal.
1930, De Koff, forse uitbreiding, nieuw front.
195x, Bik, wijziging.
1971, Het kerkgebouw wordt op 1 januari afgestoten. Het orgel is gedemonteerd
door
Boegem en vervolgens aangekocht door de Chr. Geref. kerk te Assen, maar
het is
daar nooit geplaatst. Kaat & Tijhuis, die de kerk van Assen van een nieuw
orgel
voorzagen, namen het Witte-orgel in. Delen hiervan kregen hierna een
bestemming
elders.
1990, Kaat & Tijhuis, restauratie en reconstructie, plaatsing in de
Gereformeerde kerk (nu
Protestantse Ontmoetingskerk) te Fijnaart, achter het daar aanwezige
Dekker-front uit
1914.
Bronvermelding:
Kroniek,
De Mixtuur, nr. 74 (1993), 751-755.
VIII-A 133.
Amsterdam, Nassaukerk
(Amsterdam - Staatsliedenbuurt, Protestantse Nassaukerk, De Wittenkade 111)
De
dispositie is die over de periode 1931-197x.
Verdere lotgevallen:
197x, Vlaanderen Oldenzeel, dispositiewijziging.
1974, Adema/Schreurs, dispositiewijziging.
2001, Nagelkerke, fasegewijs herstel van de oorspronkelijke dispositie, met
gebruik van
pijpwerk van elders.
2017, Adema/Schreurs, restauratie.
Bronvermelding:
Het Orgel, 28/4 (1931), 25;
Encyclopedie
supplement, 245-246.
VIII-A 134.
Amsterdam, Funenkerk
(Amsterdam, voormalige Gereformeerde Funenkerk, Zeeburgerstraat 16)
De
dispositie is die over de periode 1937-1976.
Verdere lotgevallen:
1937, A. Bik, dispositiewijziging.
1974, De Funenkerk wordt afgestoten
1976, Fonteyn & Gaal, het orgel wordt verplaatst naar de Gereformeerde Gemeente
te
Moerkapelle. Restauratie en wijziging.
1994, Van Buren, revisie.
1996, Flentrop, restauratie.
2020, Edskes, nieuw orgel met gebruikmaking van het Steenkuyl-front en enig
Flaes-
pijpwerk.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(28-12-2021).
VIII-A 135.
Amsterdam, Hulpkerk a/d Adm. De Ruyterweg
(Amsterdam - West, Protestantse Pioniersplek Westerwijk, Admiraal de Ruyterweg
150)
Dit
instrument bevatte zoals vaker bij orgels van Mart. Vermeulen veel oud pijpwerk.
De dispositie is die als bij de oplevering in 1921.
Verdere lotgevallen:
1955, Het kerkgebouw wordt afgestoten.
1957, Het orgel wordt door Verweys verbouwd en verplaatst naar de Gereformeerde
Maranathakerk te Castricum, nieuw
front.
1977, Hendriksen & Reitsma, nieuw orgel in Castricum. Het
Vermeulen-Verweys-orgel is
verkocht aan een particulier in
Noord-Brabant. Verdere details zijn onbekend.
Bronvermelding:
De Standaard, 13-08-1921; Informatie Gerard
Wortman, 05-07-2003.
VIII-A 136.
Amsterdam, Maranathakerk
(Amsterdam - Noord, voormalige Gereformeerde Maranathakerk, Mosplein 40)
De
dispositie is die over de periode 1952-1985.
Verdere lotgevallen:
1952, A. Bik, plaatsing in de Maranathakerk, kleine dispositiewijzigingen op
Zwelwerk en Pedaal.
1984, De Maranathakerk wordt afgestoten.
1985, P.C. Bik, het orgel wordt verplaatst naar de Gereformeerde Vredevorstkerk
te Beverwijk.
2002, Herplaatsing Trompet 4' op het Pedaal.
2025, Laatste Eredienst in Beverwijk op 25 mei, deze kerk wordt verkocht. Het
lot van het orgel is onduidelijk.
Bronvermelding:
Kroniek,
De Mixtuur,
nr. 53 (1986), 136-138;
Muziek & Liturgie,
aug/sept 2006, 24; Contactbrief 167, verzamelbrief voor kerkkaartenverzamelaars,
juli 2025.
VIII-A 137.
Amsterdam, Woestduinkerk
(Amsterdam, voormalige Protestantse Woestduinkerk, Woestduinstraat 16)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1957.
Verdere lotgevallen:
197x, Flentrop, het orgel wordt in de zeventiger jaren twee maal schoon gemaakt.
2014, Van den Heuvel verplaatst het orgel naar de Parafia Rzymskokatolica pw.
lb. Anieli Salawy
te Krakow [Polen].
Bronvermelding:
www.flentrop.nl
(02-07-2003);
www.orgelnieuws.nl (11-11-2015).
VIII-A 138.
Amsterdam, Pniëlkerk
(Amsterdam, voormalige Gereformeerde Pniëlkerk, Boos en Lommerweg 191)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1955.
Verdere lotgevallen:
2002, Het kerkgebouw wordt verkocht. Het orgel is afgebroken, pijpwerk hieruit
is elders
hergebruikt.
Bronvermelding:
Programma ingebruikneming op 18-02-1955; Hans Fidom,
Herhaalt de geschiedenis zich? De
betekenis van vroeg 20ste-eeuwse orgels,
Het Orgel, 98/4 (2002), 24-39.
VIII-A 139.
Amsterdam, Bethelkerk
(Amsterdam - West, voormalige Gereformeerde Bethelkerk, Vasco da Gamastraat 35)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1958.
Verdere lotgevallen:
198x, Het gebouw wordt als Gereformeerde Kerk buiten gebruik gesteld en
overgenomen
door de Volle Evangelie Gemeente Maranatha. Het front van het orgel is
nog
aanwezig.
Bronvermelding:
Achterzijde reclamefoto Fonteyn & Gaal;
www.reliwiki.nl
(29-12-2021).
VIII-A 140.
Amsterdam, Koningskerk
(Amsterdam - Watergraafsmeer, Surinaamse Evangelische Broedergemeente,
Van
't Hofflaan 20)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1960.
Verdere lotgevallen:
1976, Hendriksen & Reitsma, herstelling.
199x, Mense Ruiter, intonatiecorrecties.
2022, Mense Ruiter, groot onderhoud.
Bronvermelding:
www.orgelnieuws.nl
(20-03-2022).
VIII-A 141.
Amsterdam, Lutherse Augustanakerk
(Amsterdam, voormalige Protestantse Augustianakerk, Erasmusgracht 24)
Het
orgel is opgeleverd in 1966; 1957 is het bouwjaar van de kerk. De dispositie is
die als bij de oplevering in 1966.
Verdere lotgevallen:
1994, Van Vulpen, herintonatie.
1993, Van Vulpen, wijziging.
2015, De laatste kerkdienst wordt gehouden op 4 januari.
2016, Van Vulpen, het orgel verplaatst naar de kleine zaal van kerkgebouw De
Nieuwe Stad
te Amsterdam - ZO.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(29-12-2021).
VIII-A 142.
Amsterdam, Salvatori
(Amsterdam, voormalige gebouw Salvatori, Amstel 58)
De
dispositie wijkt af van die in Broekhuyzen. Mogelijk is dit de situatie na de
werkzaamheden van 1908.
Verdere lotgevallen:
1947, Het orgel wordt verwijderd. Het lot ervan is onbekend.
Bronvermelding:
Broekhuyzen nr. A 74;
Broekhuyzen commentaar nr. A 74.
VIII-A 142.
Amsterdam, Christengemeenschap
(Amsterdam, voormalige gebouw Christengemeenschap)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1819.
Verdere lotgevallen:
1990, Het orgel wordt verplaatst naar de Galileakapel van de Christengemeenschap
te
Leeuwarden.
1994, Fama & Raadgever, restauratie.
Bronvermelding:
Jongepier e.a. 195; Raadgever.
VIII-A 143.
Amsterdam, Luthersch Oudeliedenhuis
(Amsterdam, Luther Museum, Nieuwe Kerkstraat 159)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1873.
Verdere lotgevallen:
1960, Flentrop, restauratie.
1996, Flentrop, groot onderhoud.
2019, Elbertse, restauratie.
Bronvermelding:
www.flentrop.nl (23-12-2003);
www.orgelmakers.nl (12-11-2021).
VIII-A 143.
Amsterdam, Gemeentelijke Verzorgingshuis
(Amsterdam, Dr. Sarphatihuis, Roetersstraat 2)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1767.
Verdere lotgevallen:
1953, Het front wordt verlaagd.
1977, Adema/Schreurs, restauratie en plaatsing in het koor van de Oude Kerk te
Amsterdam.
20xx, Verschueren, restauratiewerkzaamheden.
2017, Elbertse, restauratie en plaatsing in het Orgelpark te Amsterdam.
Bronvermelding:
www.orgelnieuws.nl
(08-05-2017).
VIII-A 144.
Amsterdam, Oudeliedenhuis van de Diaconie der N.H. Gem.
(Amsterdam, voormalig bejaardenhuis Het Amstelhof, Amstel 51)
De
dispositie is die als bij de oplevering. Het instrument bevond zich in de
nalatenschap van Strümphler en werd in 1811 na voltooiing door Vool in Het
Amstelhof geplaatst. Mogelijk paste Vool het orgel aan. De activiteiten van Van
den Brink in 1828 worden nergens anders genoemd.
Verdere lotgevallen:
1940, Verweys, restauratie.
1983, Flentrop, restauratie.
2009, Het gebouw wordt getransformeerd tot
Museum De Hermitage. Het orgel blijft
gehandhaafd.
2020, Reil, groot onderhoud.
Bronvermelding:
Kroniek,
De Mixtuur, nr. 42 (1983), 482-483;
www.reil.nl
(24-11-2021).
VIII-A 144.
Amsterdam, Oudeliedenhuis van de Diaconie der N.H. Gem. - Vergaderkamer
(Amsterdam, voormalig bejaardenhuis Het Amstelhof, Amstel 51)
De
dispositie is de oorspronkelijke. Het instrument wordt toegeschreven aan Vool,
bouwjaar rond 1805.
Verdere lotgevallen:
1983, Flentrop, restauratie.
2009, Het orgel wordt verplaatst naar de Corvershof te Amsterdam.
Bronvermelding:
Gierveld, 310-311; Kroniek,
De Mixtuur, nr. 42 (1983), 483;
NotaBene, jan 2010, 7.
VIII-A 145-146.
Amsterdam, Concertgebouw
(Amsterdam, Koninklijk Concertgebouw, Concertgebouwplein 10)
De
dispositie is die van na de wijzigingen door Maarschalkerweerd van +1900
tot 1954.
Verdere lotgevallen:
Zie
de annotatie onder VIII-A 149-150.
VIII-A 147.
Amsterdam, A.M.V.J.-gebouw
(Amsterdam, voormalige Centrale Gebouw Algemene Maatschappij Voor Jongeren,
Stadhouderskade 7)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1928.
Verdere lotgevallen:
1980, Het orgel wordt gesloopt.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(30-12-2021).
VIII-A 148.
Amsterdam, Vrije Universiteit
(Amsterdam, Aula Vrije Universiteit, De Boelelaan 1105)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1973.
Verdere lotgevallen:
2004, Kaat & Tijhuis, technisch herstel.
2005, Flentrop, herstel pijpwerk en herintonatie.
Bronvermelding:
Rogér van Dijk (red.), Orgelbouwnieuws,
De Orgelkrant, 10/10 (2005), 6.
VIII-A 149-150.
Amsterdam, Concertgebouw
(Amsterdam, Koninklijk Concertgebouw, Concertgebouwplein 10)
De
dispositie is die over de periode 1962-1993.
Verdere lotgevallen:
1993, Flentrop, restauratie en partiële reconstructie.
2015, Flentrop, herstelling en schoonmaak.
Bronvermelding:
www.flentrop.nl
(30-12-2021).
VIII-A 151.
Amsterdam, Begraafplaats Zorgvlied
(Amsterdam. Kapel Begraafplaats Zorgvlied, Amsteldijk 273)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1956.
Verdere lotgevallen:
1968, Adema/Schreurs, herstelling.
1976, Adema/Schreurs, restauratie.
1993, Van den Akker, herstelling.
Bronvermelding:
Kees Weggelaar, De orgels van 'Zorgvlied'
in Amstelveen, De Orgelvriend,
53/6 (2011), 24-31.
VIII-A 152.
Amsterdam, Conservatorium, kamer 1
(Amsterdam, Conservatorium van Amsterdam, Kamer I, Bachstraat 3-7)
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1916.
Verdere lotgevallen:
1969, Het orgel wordt gesloopt. Voor zover bekend is maar één stem door Piet van
Egmond
hergebruikt in diens huisorgel. Later liet hij deze stem aanbrengen in
het toenmalige
orgel van de Wilhelminakerk in Haarlem. Het lot van de overige
componenten blijft
onduidelijk.
Bronvermelding:
Het Orgel, 15/5-6 (1918), 29; Gerco
Schaap, De orgels van de Geref.
Wilhelminakerk in Haarlem, De
Orgelvriend, 29/5 (1987), 8-12.
VIII-A 152.
Amsterdam, Volksmuziekschool
(Amsterdam, Muziekschool Centrum-Oost, Nieuwe Kerkstraat 122)
De
dispositie is die als bij de oplevering in +1860.
Verdere lotgevallen:
+1975,
Adema/Schreurs, herstelling.
1984, Flentrop, nieuwe balg.
1995, Flentrop, restauratie.
Bronvermelding:
www.flentrop.nl
(24-12-2003).
VIII-A 153.
Amsterdam, Conservatorium, Bachzaal
(Amsterdam-Zuid, voormalige Bachzaal Conservatorium van Amsterdam, Bachstraat
3-7)
De
dispositie is die over de periode 1931-1963.
Verdere lotgevallen:
1963, Leeflang, dispositiewijziging.
1979, Het orgel wordt verwijderd en in delen verkocht.
Bronvermelding:
Het Parool, 26-04-1963, 21;
www.orgbase.nl
(21-12-2021).
VIII-A 154.
Amsterdam, Bethelkerk
(Amsterdam - West, voormalige Gereformeerde Bethelkerk, Vasco da Gamastraat 35)
De
dispositie is vermoedelijk die over de periode 1929-1958.
Verdere lotgevallen:
1958, Fonteyn & Gaal, nieuw orgel met gebruikmaking van pijpwerk uit het
Spiering-orgel.
Bronvermelding:
www.reliwiki.nl
(21-12-2021);
www.orgbase.nl
(21-12-2021).
VIII-A 154.
Amsterdam, Zuidwijkkapel
(Amsterdam, voormalige Hervormde Zuidwijkkapel, Stadionweg 269)
Dit
gebouw is in gebruik geweest bij verschillende denominaties: 1929-1938,
Gereformeerde kerk in hersteld verband; 1932-1942, Synagoge; 1942-1954 Hervormde
kerk; 1954-1973 Christelijke Gereformeerde kerk; later ook een Pinkstergemeente
en een Liberaal Joodse Gemeente.
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1942.
Verdere lotgevallen:
De
kerkzaal staat momenteel leeg. Het is onbekend wanneer het Valckx & van
Kouteren-orgel is verwijderd.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(21-12-2021);
www.reliwiki.nl
(21-12-2021).
VIII-A 155-156.
Amsterdam, Vrije Gemeente
(Amsterdam - Oost, voormalige gebouw Vrije Gemeente, Weteringschans 6-8)
De
dispositie is die over de periode 1933-1964.
Verdere lotgevallen:
1964, De kerk wordt buiten gebruik gesteld en daarna ingericht als cultureel
centrum cq.
poptempel Paradiso. Het orgel is verkocht aan Strubbe die pijpwerk
hieruit gebruikte
ten behoeve van een orgel in Spijkenisse.
Bronvermelding:
www.orgbase.nl
(21-12-2021).
VIII-A 157-158.
Amsterdam, City-theater
(Amsterdam,
City-Theater, Kleine-Gartmanplantsoen)
Dit
theaterorgel stond bij de oplevering in 1935 opgesteld in twee 'orgelkamers'
boven elkaar opgesteld aan de rechterzijde van het toneel. In 1938 werd het
orgel vergroot met een derde orgelmaker, nu aan de linkerzijde. Deze uitbreiding
was geen succes. Vlak na de ingebruikneming brak brand uit in de linker kamer
als gevolg van kortsluiting in de windmotor. Ook bleek de opening van die
orgelkamer naar de zaal te klein. Het pijpwerk in de 3e orgelkamer is
daarna vervangen en uitgebreid, maar wederom met onvoldoende succes. In 1950
heeft Fonteyn & Gaal de 3e orgelkamer geleegd. De speeltafel is
daarna op de nieuwe situatie aangepast.
Het
instrument is nog wel aanwezig maar lijdt een kwijnend bestaan. Na de verbouwing
van het theater staat het achter een stenen muur.
Bronvermelding:
E-mail Peter Koppe, 23-12-2021.
VIII-A 159-160.
Amsterdam, Rembrandt-theater
(Amsterdam, voormalige Rembrandt-theater, Weteringschans 2)
Dit
theater-orgel werd oorspronkelijk in 1927 door Standaart gebouwd. Het had drie
klavieren en stond opgesteld in twee orgelkamers en een echokamer. Strunk
vergrootte dit instrument in 1938 tot de door Bouman beschreven vorm.
Verdere lotgevallen:
1943 (niet 1942), In de nacht van 25 op 26 januari is het theater afgebrand,
mogelijk als
gevolg van een aanslag.
Bronvermelding:
E-mail Peter Koppe, 23-12-2021; De Tijd,
26-01-1943, 1.
VIII-A 161-162.
Amsterdam, Tivoli-theater
(Amsterdam, Koninklijk Theater Tuschinski, Reguliersbreestraat 26-34)
Na
de wijziging door Strunk bestond het instrument uit 10 stemmen verdeeld over 2
orgelkamers. De vier-klaviers speeltafel werd ontworpen door decorbouwer Joop
Geesink.
Verdere lotgevallen:
2000, Nederlandse Orgel Federatie, restauratie.
Bronvermelding:
E-mail Peter Koppe, 23-12-2021.
VIII-A 163.
Amsterdam, Carré-theater
(Amsterdam, Koninklijk Theater Carré, Amstel 115-125)
Het
orgel van Theater Carré bevond zich oorspronkelijk in privé-bezit van de
zakenman - industrieel - filantroop Bernard van Leer (Amersfoort 27 december
1883 - 's-Gravenhage 6 januari 1958), oprichter van Van Leer's Vatenfabriek. Van
Leer had het instrument in Amerika gekocht en voor het opgebouwd kon worden, had
het vijf jaar in Amsterdam in opslag gelegen. Mogelijk heeft hij deze Wurlitzer
aangekocht ten behoeve van het paardencircus Kavaljos dat hij als hobby
exploiteerde. Het instrument had 2 manualen, 3 stemmen en een separate kast met
behulp waarvan het orgel ook door middel van rollen beluisterd kon worden. In
1937 verkocht hij de Wurlitzer aan Theater Carré, waar het door Dekker werd
geplaatst. De dispositie is die bij de plaatsing in 1937.
In 1958 kocht Van Leer (op dat moment woonachtig in Kortenhoef) een nieuw
huisorgel bij Flentrop. Dit instrument staat nu in de voormalige Hervormde kerk
van Marken-Binnen.
Verdere lotgevallen:
1962, Fonteyn & Gaal, orgel aangekocht en door hen op een later moment
doorverkocht aan
een Presbyteriaanse kerk in Beiroet [Libanon].
19xx, Het orgel is weliswaar in Libanon aangekomen, maar van opbouw is het als
gevolg van
elkaar opvolgende burgeroorlogen
nooit gekomen. Op gegeven moment is de
campus waar het instrument stond
opgeslagen getroffen door bommen. Herbouw bleek
daarna niet meer mogelijk. We
mogen gevoeglijk aannemen dat dat het einde van dit
instrument was.
Bronvermelding:
Opdrachtencahier A.S.J. Dekker; e-mail Peter Koppe, 23-12-2021; Jan Jongepier,
Een Flentrop-huisorgel in Marken-Binnen, HET ORGEL, 84/6 (1988), 265-266.
VIII-A 164.
Amsterdam, Huisorgel J.P. Mieras
(Amsterdam, voormalige huisorgel J.P. Mieras,
Harmoniehof 8)
Op
het moment van vastlegging door Bouman was dit instrument in bezit van de
architect Johannes Pieter Mieras (Amsterdam 16 augustus 1888 - Amsterdam 31
december 1956). Hij was onder meer directeur van de Bond van Nederlandse
architecten.
De
dispositie is die als bij de oplevering in 1797.
Verdere lotgevallen:
195x, Het instrument gaat na overlijden van J.P. Mieras over naar diens broer in
Voorburg.
1961, Het orgel wordt in bruikleen afgestaan aan de organist Haite van der
Schaaf
(Amsterdam 27 februari
1927 - Amsterdam 24 mei
2016).
1967, Blank, restauratie.
1992, Het orgel wordt door Van der Schaaf aangekocht.
2023, Elbertse / vanVulpen, demontage.
2024, Elbertse / vanVulpen, restauratie en herplaatsing bij een particulier in
Amsterdam-W.
Bronvermelding:
Joost van Beek, Huisorgels verkassen,
De Orgelvriend, 65/6 (2023), 32-35;
Wim van der Ros, Huisorgels uit vervlogen
tijden, De Orgelvriend, 66/2
(2024), 10-13.
VIII-A 165.
Amsterdam, Huisorgel J.C. Janssen
(Amsterdam, voormalige huisorgel J.C. Janssen, Haarlemmerdijk 144)
De
vorige eigenaar,
Lambertus Hendrikus Beekamp (Hof van Delft 25 september 1903 - Hoogeveen 17 juli
1955),
had een piano- en orgelhandel in Hoogeveen. Mogelijk maakte dit instrument deel
uit van diens handelsvoorraad.
J.C. Janssen dreef een handel in gereedschappen en ijzerwaren.
Voor wat betreft de dispositie beschik ik niet over vergelijkingsmateriaal.
Verdere lotgevallen:
1968, Het orgel verkocht aan de
klavecinist, organist, dirigent en musicoloog Gustav
Leonhardt ('s-Graveland 30 mei 1928 - Amsterdam 16 januari 2012) te
Amsterdam.
1969, Fama & Raadgever, restauratie.
Bronvermelding:
Raadgever.
VIII-A 165.
Amsterdam, Huisorgel M.A. Smit
Voor wat betreft de dispositie beschik ik niet over vergelijkingsmateriaal.
Verdere lotgevallen:
Onbekend, het instrument is na de oplevering enkele jaren bij De Wit in
ouderhoud geweest, daarna loopt het spoor dood.
Bronvermelding:
E-mail S. de Wit & Zn, 20-12-2021.
VIII-A 166.
Amsterdam, Demonstratieorgel C.C. Bender
(Amsterdam, piano- en orgelhandel C.C. Bender, Spui 12)
Dit
instrument uit 1939 maakte op het moment van vastlegging vermoedelijk deel uit
van de handelsvoorraad van de firma Bender. Bender was vertegenwoordiger van de
firma Aeolian uit Garwood, New Jersey [VS]. Volgens een mondelinge mededeling
zou het orgel ook op een passagiersschip dienst hebben gedaan.
Voor wat betreft de dispositie beschik ik niet over vergelijkingsmateriaal.
Verdere lotgevallen:
1954, Verweys, dit orgel verwerkt in een instrument ten behoeve van de
Gereformeerde Kerk
(thans Protestantse Kruiskerk) te Delfzijl.
Bronvermelding:
Brochure fa. Verweys; Overzicht
basisadviezen OCGOV, Organist &
Eredienst, mrt 1992, XI.
VIII-A 167.
Amsterdam, huisorgel C.A. Höweler
(Amsterdam, voormalige huisorgel C.A. Höweler, Leidschegracht 112)
Op het moment van vastlegging was dit huisorgel in bezit van de musicoloog
Casper Andries Höweler (Amsterdam
15 mei 1897 -
Blaricum 19
april 1969) .
Later werd diens zoon de organist/beiaardier
IJpe Isaac (Ype) Höweler (Amsterdam 2
augustus 1914 -
Amsterdam 2
januari 1978)
eigenaar.
Voor wat betreft de dispositie beschik ik niet over vergelijkingsmateriaal.
Verdere lotgevallen:
1957, Van Vulpen, restauratie
1975, Fama & Raadgever, onderhoudswerkzaamheden.
Bronvermelding:
Andries Ponsteen, 75 Klinkende Jaren
Orgelmakers Gebroeders Van Vulpen 1940-2015 (Utrecht 2015), 31; Raadgever.
VIII-A 167.
Amsterdam, huisorgel H. Bontrop
(Amsterdam, voormalig huisorgel H. Bontrop, Galerij 45)
Over dit huisorgel heb ik geen informatie gevonden.
VIII-A 168.
Amsterdam, huisorgel C. Verwys
(Amsterdam, voormalige huisorgel C. Verwys, Valeriusstraat 35)
Cornelis Verweys (Breukelen 14 juni 1903 - Amsterdam 30 april 1982) werkte in de
dertiger jaren korte tijd als vertegenwoordiger van H.W. Flentrop en begon
daarna voor zichzelf. Hij beëindigde zijn activiteiten in 1962. Het hier
beschreven instrument maakte op moment van vastlegging mogelijk deel uit van
zijn handelsvoorraad.
Verdere lotgevallen:
Onbekend.
VIII-A 168.
Amsterdam, huisorgel H. Schreurs
(Amsterdam, voormalige huisorgel H. Schreurs, Linnaeushof 311)
Hubert Schreurs (1908 - Amsterdam 10 mei 1981), was 1943-1979 directeur van
Adema's Kerkorgelbouw sinds 1855.
Bouman schrijft dat dit orgel is doorverkocht aan een heer Bakker. In Ede trof
de samensteller dezes ooit in particulier bezit een secretaire-orgel aan,
toegeschreven aan Knipscheer en door de toenmalige eigenaar overgenomen van een
heer Bakker te Amsterdam. Gezien de dispositie zou het hier om hetzelfde
instrument kunnen gaan, al zijn zowel de naam van de vroegere eigenaar als deze
dispositie veel voorkomend.
Indien het om hetzelfde orgel gaat:
Verdere lotgevallen:
19xx, A.H. de Graaf, provisorisch bespeelbaar gemaakt.
19xx, Verkocht aan dr. Jaap van der Drift (1920-2006) oogarts in Ede.
1976, De Jongh, restauratie.
Bronvermelding:
Mondelinge informatie van de toenmalige eigenaar, zomer 1978.
VIII-A 168.
Amsterdam, orgelrestant bij H. Scheurs
(Amsterdam, H. Schreurs, Linnaeushof 311)
Hubert Schreurs (1908 - Amsterdam 10 mei 1981), was 1943-1979 directeur van
Adema's Kerkorgelbouw sinds 1855.
Deze rugwerkkast met frontpijpen (laat 17e eeuws) is afkomstig uit de
Rooms-Katholieke kerk St.-Jacobus de Meerdere te Cabauw. Maarschalkerweerd
plaatste daar in 1903 een nieuw binnenwerk, het rugwerk was vanaf dat moment
loos. In 1928 werd het nieuwe kerkgebouw van een Adema-orgel voorzien. De
rugwerkkast bevindt zich nu bij Adema's
Kerkorgelbouw B.V. in Hillegom.
De
link met het vroegere orgel van de St.-Catharina te 's-Hertogenbosch moet op een
misverstand rusten. Dit instrument, een 18e eeuws orgel afkomstig uit
België, is in 1850 verkocht aan de r.k. kerk St.-Antonius van Padua in De Mortel
en is in 1930 vervangen door een nieuw orgel door de Gebr. Vermeulen.
Bronvermelding:
E-mail Adema's Kerkorgelbouw B.V. (04-12-2021);
De Maasbode, 15-08-1903, 2;
De Orgelkrant, febr. 1998, 6.
VIII-A 169.
Amsterdam, huisorgel Mr. A. Bouman
(Amsterdam, vroegere huisorgel mr. A. Bouman, Stadhouderskade 145)
De
dispositie is vermoedelijk die over de periode 1942-1952.
Verdere lotgevallen:
2000, Steendam, restauratie/reconstructie, plaatsing bij een particulier te
Barneveld.
2003, Het orgel wordt verkocht aan een particulier te Barendrecht. Het wordt
overgeplaatst
door Witteveen.
Bronvermelding:
www.orgelsindrenthe.nl
(04-02-2005);
www.witteveen-orgelmaker.nl
(19-03-2019).